Stelling

De wereld is beter af met Elon Musk

Stem

Agenda

Alkmaar in Suriname

De tentoonstelling 'Plantage Alkmaar' in het Stedelijk Museum Alkmaar belicht de relatie tussen de stad en de slavernijgeschiedenis en specifiek het verhaal van plantage Alkmaar in Suriname, een weinig bekend en nauwelijks onderzocht thema uit de Alkmaarse geschiedenis. Er worden gereedschappen, archiefstukken, kaarten en kunstwerken getoond. Bijzonder is een serie waterverftekeningen van plantage Alkmaar en omgeving, gemaakt door plantage-eigenaar Louise van Panhuys in de periode 1811-1816.

Hoogbouw in de Lage Landen

Mensen herken je aan hun silhouet, steden aan hun skyline. In ‘SkYline. Hoogbouw in de Lage Landen’ daagt het Gentse museum STAM onze – vaak terloopse – blik op de stad uit. Wat zit er achter de grillige lijnen van steen, staal en glas? En waarom blijven we het hoog, hoger, hoogst zoeken? Vroeger domineerden kerk- en belforttorens, vandaag evengoed kantoor- en woontorens. De Burj Khalifa is de hoogste, het Belfort de vurigste, de Boekentoren de wijste.

Nucleair toerisme

01 november 2022 skrul

Las Vegas staat bekend als de lichtstad en ooit was dat licht de gloed van een atoomontploffing in de omliggende woestijn van Nevada. Vanaf 1951 begon het Amerikaanse leger met het testen van kernwapens op slechts 65 mijl van Sin City. 's Nachts verlichtte de gloed van de bommen de lucht en overdag konden paddenstoelenwolken boven de horizon opstijgen.

Op klassieke Amerikaanse wijze was van angst geen sprake. Vegas begon een bestemming te worden voor een bepaald type mensen – nucleaire toeristen. Terug naar het moment waarop werd besloten om juist hier atoomproeven uit te voeren. De Yucca Flats van Nevada bevonden zich in het centrum van de Amerikaanse woestenij, waardoor het de perfecte plek was voor kernproeven. Ten eerste omdat het zich in het midden van de woestijn bevond, waardoor het heel weinig bedreigingen vormde voor omliggende huizen.

Bezoek aan een ontstekingssite voor atoombommen werd een toeristische attractie.

Bovendien is meer dan 87% van het gebied van Nevada eigendom van de federale overheid. Het had uitgestrekte beschikbare gronden, zonnig weer en goede spoorverbindingen. De nucleaire ontploffingen waren een bron van spektakel en vermaak voor mensen die in dit gebied woonden. Als gevolg hiervan begon Vegas een nieuwe toestroom van mensen uit het hele land te ervaren die duizenden kilometers zouden reizen om een glimp op te vangen van deze nieuwe show.

Wees getuige van de kracht van de atoombom! Slechts $ 3 voor een veilige kijkafstand.

Kort daarna werd Las Vegas getransformeerd van de oorspronkelijke stad van 25.000 mensen tot het wereldberoemde spektakel van drie miljoen mensen. Overal kwamen journalisten in actie om dit nieuwe opwindende evenement vast te leggen. Atoomtoerisme werd overal de grootste headliner. Zelfs schrijvers in de New York Times begonnen er naar te verwijzen als ‘het niet-oude maar niettemin eervolle tijdverdrijf van het kijken naar atoombommen.’

Advertentie van de Horseshoe Club waarin de uitstekende kijk op kernproeven wordt aangeprezen.

Uiteraard is Vegas ontworpen voor showmanship. Bezoekers worden aangemoedigd tot een pluk-de-dag houding, zich te concentreren op wat zich voor hen bevindt. Hun motto: let op wat er voor je ligt. Door gebruik te maken van dit concept en het psychologische effect ervan, begonnen landeigenaren en eigenaren van de industrie deze tests om te zetten in een spektakel van zichzelf.

Vroege ochtendzwemmers bij een hotelzwembad in Las Vegas bekijken de paddenstoelwolk van een atoomontploffing op een testlocatie op ongeveer 120 kilometer van de stad. 8 mei 1953.

De Vegas Kamer van Koophandel promootte vooraf de data en tijden voor deze tests. Kalenders en aankondigingen van de gemeenschap zouden maanden van tevoren worden gepubliceerd zodat toeristen het spektakel van de paddenstoelenwolk kunnen plannen en ervan kunnen genieten.
Foto’s van deze gebeurtenissen begonnen overal in nieuwsbronnen te circuleren en het kijken naar bommen werd dusdanig populair dat sensatiezoekende toeristen er alles voor overhadden om maar zo dicht mogelijk bij de explosie te komen.

Gasten van het Last Frontier hotel in Las Vegas kijken naar de paddestoel van een ontploffing op ongeveer 120 kilometer afstand. 8 mei 1953.

Aan de vooravond van de ontploffingen hielden veel bedrijven in Las Vegas ‘Dawn Bomb Parties’. Vanaf middernacht dronken en zongen de gasten totdat de flits van de bom de nachtelijke hemel verlichtte.

Aan het zwembad kijken. Kernproeven waren een vrij gewoon onderdeel van het leven in Las Vegas.

Naast deze feesten profiteerde Vegas echter ook van de kernproeven door zichzelf aan te prijzen als uitvlucht aan het omringende militaire geweld. Gokken, games en televisie pasten naadloos bij het nucleaire toerisme in de buurt.

Hotels boden een panoramisch uitzicht op de verre woestijnhorizon: een de optimale ervaring!

Zowel Vegas zelf als de Yucca Flats van de Nevada Testing Site werden omgevormd tot toeristische attracties. Het belangrijkste spektakel van de site tot nu toe zijn de grote kraters die littekens vormen op het woestijnoppervlak. De woestijnbodem is bezaaid met kraters in alle soorten en maten, variërend van kernkoppen tot kleinere oppervlaktebommen.

Tot in de verre omtrek was de ‘paddestoel’ te zien.

Een van de meer populaire kraters is de Bilby-krater, die in 1963 ontstond door een ondergrondse test. De explosie produceerde ongeveer 249 kiloton explosieve kracht en creëerde een gat van 550 meter breed en 24 meter diep en resulteerde in een naschok die helemaal in Vegas zelf werd gevoeld.

De Nevada Test Site was niet alleen populair bij reizigers. Het proefterrein werd bedolven onder federale fondsen en de site had bijna 100.000 mannen en vrouwen in dienst.

Sedan krater is ook populair vanwege zijn grote omvang. Zittend op ongeveer 1.280 meter breed en 70 mteer diep, veroorzaakte een explosie van 104 kiloton direct onder het oppervlak van de woestijnbodem deze krater.

Testsite in Nevada.

De effecten vergeleken met die van een aardbeving van 4,75, verplaatsten ongeveer twaalf miljoen ton aarde tijdens het passeren. Een journalist van het Washington Bulletin van het Ministerie van Buitenlandse Zaken, beschreef getuige te zijn geweest van de ontploffing:

Operatie Buster-Jangle – Hondentest – met troepen die deelnemen aan de oefening Desert Rock I, 1 november 1951. Het was de eerste Amerikaanse nucleaire veldoefening op het land; deze soldaten bevinden zich op slechts zes mijl van de ontploffing.

‘Je zet de donkere bril op, draait je hoofd en wacht op het signaal. Nu – de bom is gevallen. Je wacht de voorgeschreven tijd, draait dan je hoofd en kijkt. Een fantastisch heldere wolk klimt omhoog als een enorme paraplu…. Je zet je schrap tegen de schokgolf die volgt op een atoomexplosie. Eerst komt een hittegolf, dan de schok, sterk genoeg om een onvoorbereide man neer te slaan. Dan, na wat uren lijkt, vervaagt de door de mens veroorzaakte zonnestraal.’

Atoomtoerisme.

Twaalf jaar lang werd er gemiddeld één bom per drie weken tot ontploffing gebracht, in totaal 235 bommen. De flitsen van de explosies waren zo krachtig dat ze naar verluidt tot in Montana te zien waren.

Cameramannen filmen de atoomexplosie van Wasp Prime Test, tijdens Operatie Theepot. Nevada, 18 februari 1955.

Wetenschappers beweerden dat de schadelijke effecten van de straling zouden zijn verdwenen en onschadelijk zouden zijn zodra de schokgolven Las Vegas bereikten, en ze planden tests om samen te vallen met weerpatronen die de neerslag uit de stad bliezen.

Man zit bij een bord met Nevada Test Site, Nevada, Verenigde Staten, 1955 Van 1951-1962 was Mercury een stad op de atoomtestlocatie in Nevada waar honderden testexplosies werden uitgevoerd.

Naarmate de tijd vorderde, begonnen mensen in het noordoosten van Nevada en het zuiden van Utah echter te klagen dat hun huisdieren en vee last hadden van brandwonden door bètadeeltjes en andere kwalen; in 1963 was het beperkte testverbod van kracht, waardoor bovengrondse kernproeven op de locatie werden verboden.

Openingsbeeld: Pluimen van de atoombom boven Fremont.

Foto’s: Wikimedia Commons / Las Vegas News Bureau / US Army Archives / Atomic Tourism in Las Vegas door Kiana Pancino.
Bron: Rare Historical Photos 2022


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Netwerk van vriendendiensten

Wie meer over Poetin en het machtscentrum waarin hij fungeert wil weten doet er goed aan het lijvige boek van Catherine Belton ter hand te nemen. 480 pagina’s dik en nog eens ruim honderd pagina’s met annotaties, waarin de herkomst van het materiaal aan de hand van interviews en documenten verantwoord wordt. Geen eenvoudig boek en ook weinig hoopgevend voor wie op korte termijn ingrijpende wijzigingen in Rusland verwacht.

Lees verder

Kroniek

Bloedbad in Fort Zeelandia

In de nacht van 7 op 8 december worden zestien prominente Surinaamse burgers in Paramaribo van hun bed gelicht en overgebracht naar het Fort Zeelandia, het toenmalige hoofdkwartier van het zogeheten Militair Gezag met aan het hoofd legerleider Desi Bouterse. Op 26 februari 1980 had hij, sergeant-majoor, samen met andere onderofficieren een coup gepleegd omdat de regering Arron weigerde tegemoet te komen aan de in zijn ogen gerechtvaardigde eis om een eigen vakbond voor onderofficieren op te richten.

Lees verder

Heilige van de week

Lucia van Syracuse

13 december († ca. 303) Deze naam betekent licht, stralend of geboren bij zonsopgang. Lucia maakt tijdens haar leven veel mee. Haar moeder is stervende. Lucia bidt net zolang bij het graf van Sint-Agatha totdat ze is genezen. Ze verbreekt haar verloving. Hierop verraadt haar verloofde haar aan de Romeinse overheid.

Lees verder