Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

De gestolen kathedraal

01 november 2022 Siebrand Krul

Belgische architectuur werkte wel vaker inspirerend voor het buitenland. Een straf voorbeeld is te vinden aan de andere kant van de wereld: een ‘gestolen’ kathedraal in Zuid-Korea. Het origineel is een vertrouwde aanblik voor pendelaars die komende vanuit Brussel Centraal naar de overheidsgebouwen aan de Pachecolaan wandelen: de monumentale westgevel van de Brusselse kathedraal. Hoog boven een reeks brede trappen rijzen de twee torens hemelwaarts met er mooi tussenin een spitse geveltop met torentjes en pinakels. Gotiek in zijn zuiverste vorm.

Op deze heuvel stond al in de 9de eeuw een kapel, in de 11de eeuw werd het een heuse kerk in romaanse stijl, gewijd aan de aartsengel Michaël, stadspatroon van Brussel, en aan Sint-Goedele, de Brabantse heilige van wie de relieken hier waren ondergebracht. Vandaar de dubbele benaming: ‘collegiale kerk van Sint-Michiel en Sint-Goedele’. Restanten van die romaanse kerk zijn nu nog altijd bewaard (en te bezichtigen) onder de huidige kerkvloer.
In de vroege 13de eeuw werd de oude romaanse kerk vervangen door een nieuw gotisch bedehuis. Het koor is het oudste gedeelte, begonnen in 1226. De laatgotische westgevel met de portalen en de dubbele torens bereikte zijn voltooiing omstreeks 1480. De geplande torenspitsen in de trant van die van het Brusselse stadhuis kwamen er nooit. De torens bleven steken op een hoogte van 64 meter.

Koor van de kathedraal van Sint-Michiel en Sint-Goedele (vanaf 1226). (Zairon)

Pas in 1962 werd de kerk verheven tot kathedraal – d.w.z. bisschopskerk, hier in feite co-kathedraal – van het aartsbisdom Mechelen-Brussel, een titel die ze deelt met de Mechelse Sint-Romboutskathedraal. Na een lange periode van verval werd de kathedraal gerestaureerd in de jaren 1982-1999. Van oudsher is deze kerk het decor van vorstelijke plechtigheden, prinselijke huwelijken, koninklijke begrafenissen, Te Deums. En tot ieders verwondering heeft ze ook een Zuid-Koreaans tweelingzusje.

Brussel? Neen, de Kyung Hee University Peace Hall in Seoel. (khu)

Kyung Hee University, Seoel, Zuid-Korea

Even buiten Seoel, de miljoenenhoofdstad van Zuid-Korea, ligt de campus van de Kyung Hee University, een private universiteit gesticht in 1949 door Young Seek Choue (1921-2012), een gerenommeerd wetenschapper en pacifist. Het was tijdens een bezoek aan de universiteit van Leuven dat dr. Choue onder de indruk kwam van de Brusselse kathedraal van Sint-Michiel en Sint-Goedele en besloot deze als model te nemen voor een nieuw project van hem: de Peace Hall, een groot auditorium dat de universitaire campus in Seoel zou bekronen.

Zoek de verschillen tussen de kathedraal van Brussel (links) en de Kyung Hee University in Seoel (rechts). (M.Discart/khu)

De bouw van de Koreaanse kopie, gestart in 1979, lag ruim tien jaar stil wegens een conflict met het nabij gelegen hoofdkwartier van de Koreaanse inlichtingendienst. De spionnenjagers waren niet opgezet met een nieuwbouw die inkijk in hun kantoren zou mogelijk maken. Pas nadat de Koreaanse CIA naar een andere locatie verhuisde, hernam de constructie van de Peace Hall. Het gebouw werd ingehuldigd in oktober 1999 ter gelegenheid van de 50ste verjaardag van de universiteit.

Interieur van de Kyung Hee University Peace Hall. (khu)

De voorgevel is bijna identiek aan de Brusselse kathedraal en torent, net als in Brussel, uit boven een brede rij trappen. Het maaswerk van het grote glasraam is wel anders en de sculptuur, in Brussel uiteraard christelijke iconografie, houdt hier verband met de vredessymboliek. Het interieur, verscholen achter de neogotische muren, ziet er wel helemaal anders uit. Het herbergt één reusachtige zaal met 4.500 zitplaatsen, het grootste theater van Korea. Het wordt vaak gebruikt voor concerten en internationale conferenties.

Campus van de Kyung Hee University, Seoel: rechts de bibliotheek, links het centrale universiteitsgebouw en achteraan de Peace Hall. (khu)

De campus in Seoel omvat trouwens naast de kathedraal-kopie nog enkele andere opmerkelijke optrekjes: een neoklassiek gebouw met zuilenrij dat de centrale administratieve diensten van de universiteit herbergt en een neogotische bibliotheek die schatplichtig lijkt aan Engelse modellen à la Trinity College in Cambridge. Best wel bizar om in de lente de kathedraal van Brussel te zien opdoemen tussen de bloesemstruiken op de heuvels van Seoel.

De campus met de ‘kathedraal’, populair bij Koreaanse huwelijksfotografen.

Gestolen?

Nu zou je denken dat ze in Brussel weet hebben van deze replica. Maar navraag bij de verantwoordelijken van de kathedraal levert alleen gefronste wenkbrauwen op: ‘Dit is merkwaardig! Niemand hier is op de hoogte van deze kopie. Niemand herinnert zich ooit contact te hebben gehad met mensen uit Korea.’ Onze gids ter plekke Hugo De Maeyer noemt het: ‘Hallucinant. Ik dacht dat het gephotoshopt was.’

Ideale plek voor een photoshoot.

Ook bij visit.brussels, het Brusselse agentschap voor toerisme, vallen ze uit de lucht: ‘Een fascinerende ontdekking, maar we hebben er nog nooit van gehoord.’ De specialisten van het VAI – Vlaams Architectuur Instituut nemen met ‘verwondering kennis van dit voorbeeld’.
Zelfs voor Brussels historicus Paul De Ridder, indertijd de motor achter de restauratiecampagne van de kathedraal, is het ‘volslagen onbekend’. Het lijkt wel alsof de Koreanen de Brusselse kathedraal in ’t geniep ‘gestolen’ hebben. Het is dankzij een alerte student kunstwetenschappen dat wij dit geval van flagrante architectuur-imitatie ontdekten.

Toeristen in de war: ‘Is this a church? A castle?’.

Maar ja, op een kerkgebouw uit de Middeleeuwen rusten nu eenmaal geen auteursrechten.
En de Koreanen zelf? Even informeren bij het Koreaans-Belgisch Cultureel Centrum in Brussel. ‘Unfortunately, we don’t know the story about this Peace Hall.’ Dan maar rechtstreeks contact nemen met de academische overheid van de Kyung Hee University, maar voorlopig komt er vanuit Seoel geen antwoord op mails om meer uitleg. VRT-collega Tom Van de Weghe, vanwege de Olympische Winterspelen destijds in Korea, informeerde bij studenten en bezoekers van de universiteit in Seoel, maar ze beseffen niet eens dat het gebouw een replica is. ‘Belgium? Brussels? We don’t know…’. Eén student meent het te weten: ‘Isn’t it an old castle in Europe?’
Canvas curiosa/Koen De Vos/Marcia van der Zwan

Openingsbeeld: Westgevel van de kathedraal van Sint-Michiel en Sint-Goedele (ca. 1480). (D.Popescu)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder