Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Spookbegraafplaats Belgische vluchtelingen

24 augustus 2022 Siebrand Krul

In de Eerste Wereldoorlog was er naast de massale vlucht van Belgen naar Nederland en Engeland ook een naar Frankrijk. De herdenking aan die vlucht deemsterde weg. Daar komt nu in het Frans dorpje Neuville-sous-Montreuil verandering in. Hier staat de kartuizerij van Neuville, een abdijcomplex uit de 14de eeuw, waar sinds 1908 een staatssanatorium was gevestigd. Bij het begin van de oorlog werd er een Frans militair hospitaal in ondergebracht.

De aanzwellende stroom Belgische vluchtelingen noopte de Franse overheid om opvangcapaciteit te voorzien. Het Franse leger verliet het complex eind december 1914 om er een Belgisch hospitaal voor burgers en militairen te installeren dat vanaf april 1915 operationeel was. Het hospitaal stond onder leiding van dokter Jean Jonlet en aalmoezenier Plouvier. Deze laatste organiseerde in de gebouwen een erkende Belgische schoolkolonie voor de kinderen van de families die er permanent onderdak hadden gevonden. Naast het 2.000-tal vaste bewoners passeerden nog een 3.000 vluchtelingen en zieken. Een honderdtal personeelsleden, veelal verplegend, werkten in het hospitaal. De volwassen vluchtelingen werden volgens hun stielkennis ingezet om de gebouwen te onderhouden, voedsel te bereiden of de omliggende akkers te bewerken. De vrouwen werden ingezet in de keuken, de wasserette of het kantatelier.

De locatie toen deze nog als dodenakker ‘in bedrijf’ was.

Een dergelijk eeuwenoud religieus complex was niet voorzien om vluchtelingen op te vangen. De grote kloosterruimten waren vochtig, tochtig en zeer moeilijk te verwarmen. De omvang van het complex bood wel genoeg ruimte voor de quarantaine van besmettelijke zieken, dikwijls getroffen door buiktyfus. Deze zeer besmettelijke ziekte die vrijwel enkel vluchtelingen trof aangezien soldaten ingeënt waren, veroorzaakte veel overlijdens. Niet iedereen overleed aan de gevolgen van tyfus, maar ook door andere ziekten of door ouderdom. De oudste overledene was geboren in 1823, de jongste was een doodgeboren kindje in 1918. In de zomer van 1918 overleden er gemiddeld 25 mensen per maand aan de gevolgen van de Spaanse griep. In april 1919 werden de laatste doden geteld. Nadien werd de hele infrastructuur opgeheven.

Dezelfde locatie recent, bij een bezoek van nabestaanden.

De meeste slachtoffers – 534 – kwamen uit West-Vlaamse dorpen. Poperinge had de ‘eer’ om de meeste doden – 42 – achter te laten in Neuville. Slachtoffers waren ook afkomstig uit Oost-Vlaanderen (acht), Henegouwen (vijf), Antwerpen (vier), (Vlaams) Brabant (twee) en een uit Luik, Limburg en Luxemburg. Er stierven ook vijftien Fransen en zelfs twee Nederlanders, H. Weckesser uit Breda en J. Riecherts uit het Gelderse Ubbergen. Alle slachtoffers werden op een nieuw grafveld buiten het kloosterdomein begraven.
Deze begraafplaats werd reeds in het Interbellum terug in gebruik genomen als weide. Er komt nu, nabij het Commonwealth-oorlogskerkhof voor gesneuvelde Indische soldaten, toch een herdenkingsmonument voor de 599 personen die er begraven werden.
Harry van Royen

Bezoektip

La Chartreuse de Neuville
1 Allée de la La Chartreuse
62170 Neuville-sous-Montreuil
https://lachartreusedeneuville.org

Lees nog veel meer interessant historisch nieuws in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts 6,25!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder