Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Johanna van Vlaanderen, pion

08 augustus 2022 Siebrand Krul

De Bretoense opvolgingsstrijd na het overlijden van hertog Jean III in 1341 zorgde voor een bijrol in de Honderdjarige Oorlog. Bretagne was belangrijk voor Engeland als handelspartner en als strategische toegangspoort naar Aquitanië, zoals het hertogdom Guyenne beter bekend stond. Jean van Montfort, halfbroer van de hertog en gehuwd met Johanna van Vlaanderen, claimde de hertogelijke kroon maar kreeg tegenwind van Karel van Blois.

Karel was gehuwd met Johanna van Penthiève, nicht van de overleden hertog. Het dispuut zou allicht van korte duur geweest zijn, maar Karel kreeg militaire steun van zijn neef, de Franse koning. Jean van Montfort probeerde de Franse koning van zijn gelijk te overtuigen in Parijs maar werd gevangen genomen en in het Louvre opgesloten.

Het hertogelijk zegel van Jean IV van Bretagne, de zoon van Johanna van Vlaanderen.

Zijn echtgenote Johanna gaf zich evenwel niet gewonnen en zocht steun bij de Engelse koning. De dochter van de Vlaamse graaf Lodewijk I van Nevers was in 1329 uitgehuwelijkt aan Jean van Montfort. Met hun tweejarig zoontje en pasgeboren dochtertje vertrok ze naar het versterkte stadje Hennebont. Op 28 mei 1342 startte Karel van Blois de belegering van Hennebont. Volgens de legende zou Johanna niet alleen het garnizoen en de inwoners gemotiveerd hebben, maar ook een raid tegen het kamp van de belegeraars hebben geleid en tenten in vuur gestoken hebben. Met die actie verdiende ze haar bijnaam ‘la flamme’. In juni 1342 werd het spannend, maar Engelse versterkingen kwamen net op tijd aan om de belegeraars te verjagen.

Het kasteel van Tickhill, residentie van Johanna van Vlaanderen tussen 1343 en 1374. (James Lancaster, CastlesFortsBattles.co.uk)

In oktober 1342 waren enkel Brest en Hennebont nog in handen van Johanna en haar Engelse bondgenoten. Een nieuwe belegering van Hennebont kon in november gebroken worden door de ontscheping van 16.000 Engelse soldaten onder bevel van koning Edward III. Een deel van Bretagne werd nadien heroverd en een wapenstilstand volgde begin 1343. Hertogin Johanna en haar twee kinderen werden naar Londen overgebracht.
Harry van Royen

Openingsbeeld: Jean de Montfort en Johanna van Vlaanderen worden door de burgers van Nantes als hertogelijk koppel begroet.

Lees ook de andere helft van dit boeiende artikel, plus nog veel meer over de Honderdjarige Oorlog, in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 6,25!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder