Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Haarlem in benauwde jaren

13 april 2022 Siebrand Krul

Het jaar 1572 bracht een belangrijke omwenteling in de Tachtigjarige Oorlog: het ontstaan van een nieuwe staat, de Republiek der Verenigde Nederlanden. Deze geboorte van Nederland als staat, 450 jaar geleden, krijgt dit jaar zowel nationaal als regionaal de aandacht. De tentoonstelling ‘Haarlem 1572-1573 De stad belegerd en verdedigd’ schetst de zeven maanden durende belegering van Haarlem door de Spaanse troepen onder aanvoering van don Frederik, zoon van de hertog van Alva.

‘Het beroemde beleg van Haarlem’ zo noemen de Spaanse geschiedschrijvers het beleg. Als de Spaanse koning Filips II na de Beeldenstorm in 1566 de rust in de Lage Landen wil herstellen, stuurt hij zijn meeste ervaren generaal don Fernando Álvarez de Toledo, derde hertog van Alva, naar de Nederlanden. Nadat de Spaanse troepen Zutphen en Naarden hebben uitgemoord, verwachten ze in Haarlem weinig tegenstand.

Alva stuurt zijn zoon don Frederik naar de kleine stad in het westen waarvan bekend is dat de stadsmuren zwak zijn. Een snelle inname ligt voor de hand. Maar Haarlem weet zijn belegeraars zeven maanden buiten de deur te houden. Pas als het de Spanjaarden lukt om de stad van de buitenwereld af te sluiten, worden de Haarlemmers gedwongen zich over te geven. Hun enige alternatief was de hongerdood.

Oog voor beide partijen
De tentoonstelling toont naast de heldendaden van de Haarlemmers vooral het dagelijks leven binnen de ommuurde stad. Hoe zag dit eruit en waar hadden de Haarlemmers mee te maken? Ook is er aandacht voor de andere kant van het verhaal. Hoe keken de belegeraars aan tegen het verzet van de Haarlemmers en hoe hebben zij de strijd ervaren? Aan de hand van Spaanse bronnen zoals brieven, prenten etc. wordt ook hun kant van het beleg belicht.

Geboorte van Nederland
In 2022 herdenkt Nederland de omwenteling van 1572. Samen met meer dan dertig Nederlandse musea en erfgoedinstellingen vraagt Museum Haarlem aandacht voor de vraagstukken uit de tijd dat de Nederlanden in opstand kwamen tegen de oude Spaanse regering en kozen voor Willem van Oranje als nieuwe leider. Op 1 april in dat jaar veroverden de watergeuzen Den Briel. De Tachtigjarige Oorlog in de Nederlanden kreeg een onomkeerbare wending. De oorlog resulteerde in het ontstaan van een nieuwe staat, de Republiek der Verenigde Nederlanden.

Openingsbeeld: Haarlem onder Vuur. Hogenberg, 1572.

Haarlem 1572-1573. De stad belegerd en verdedigd
Tot 12 september 2022
Museum Haarlem
Groot Heiligland 47, 2011 EP Haarlem


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder