Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Fotopionier, globetrotter

16 februari 2022 Siebrand Krul

Wilhelm Dreesen was een van de meest invloedrijke fotografen van de 19de eeuw, die de wereld over reisde om foto's te maken van verre oorden. Maar bijna een eeuw na zijn dood zijn hij en zijn innovatieve en bekroonde fotografie enigszins in de vergetelheid geraakt. Dat is tot voor kort, toen Museumsberg Flensburg twee houten kisten met bijna 300 glasnegatieven in zijn collectie ontdekte.

Het materiaal in deze dozen omspant Dreesens hele carrière tot in de jaren 1870. Deze negatieven – waarvan uit onderzoek blijkt dat ze al meer dan honderd jaar niet meer te zien waren – zijn gedigitaliseerd en nu te zien in een nieuwe fysieke en online tentoonstelling.

Wilhelm Dreesen werd in maart 1840 geboren in Rendsburg in Sleeswijk-Holstein. Zijn beide ouders stierven toen Dreesen nog een kind was, wat tot gevolg had dat hij opgroeide in een militair weeshuis en later bij het leger ging. Nadat zijn pensionering in 1865, richtte hij een fotostudio op in Flensburg.
De winkel deed het zo goed dat hij al snel vestigingen in de hele regio opende. Aanvankelijk succesvol als portretfotograaf, wendde Dreesen zich tot landschapsfotografie zodra de technische vooruitgang het mogelijk maakte camera’s te vervoeren met kortere belichtingstijden.

Dreesen was al snel een van de pioniers van de artistieke fotografie in Duitsland, nam deel aan internationale tentoonstellingen en won talloze prijzen. In 1887 werd hij benoemd tot keizerlijk hoffotograaf door de kroonprins en later keizer Friedrich III. Deze eer opende de deur naar een geweldige carrière. In hetzelfde jaar tekende hij een contract met HAPAG – de nog altijd bestaande Hamburg-Amerikanische Packetfahrt-Actien-Gesellschaft – en reisde vanaf dat moment gratis op hun passagiersstoomboten. In ruil daarvoor stelde hij zijn foto’s ter beschikking aan HAPAG voor reclamedoeleinden en werd zo zoiets als de eerste influencer. Het aanbod reikte van reisbrochures met ingekleurde foto’s van landschappen en HAPAG-stoomboten tot reisgidsen en exclusieve luxe-edities van fotodocumentatie die als cadeau werden uitgedeeld aan HAPAG First Class-passagiers.

Twee decennia van avontuur op zee volgden. Omdat het businessmodel perfect werkte, sloot Dreesen soortgelijke overeenkomsten met andere rederijen. De pers deed verslag van zijn reizen, er werden boeken gepubliceerd en zijn foto’s wekten het verlangen om te reizen.
Vanaf 1891 publiceerde hij niet alleen ansichtkaarten, maar ook rijkelijk geproduceerde fotoalbums, die in de hele regio een enorme omzet behaalden en zowel zijn bekendheid als zijn rijkdom vergrootten.

In 1895 trok Wilhelm Dreesen veel aandacht in Noorwegen met zijn fotoalbum ‘Noorwegen het land van de middernachtzon’, dat ook in het Noors werd uitgegeven. Zijn beelden van de gletsjers en fjorden van Noorwegen vormden decennialang het imago van het land en leverden een belangrijke bijdrage aan de ontsluiting van het land voor toerisme.

Wilhelm Dreesen maakte van elke gelegenheid gebruik om de wereld rond te reizen. Noorwegen was zijn meest frequente bestemming, maar zeker niet zijn enige. Hij reisde naar de Middellandse Zee, Egypte, de Baltische staten en Oost-Europa, de Verenigde Staten en het Caribisch gebied.
Hyperinflatie in Duitsland in de jaren 1910 en 1920 leidde ertoe dat Dreesen zijn fortuin verloor en in 1926 verarmd stierf in Flensburg. Zijn werk was sindsdien grotendeels vergeten – tot nu toe.

De glasnegatieven die in de kratten zijn ontdekt zijn gedigitaliseerd en vanaf mei tot oktober te zien in het Norwegian Museum of Travel and Tourism in Sognefjord. Misschien iets makkelijker: de tentoonstelling is ook online te bekijken – in het Engels, Duits en Noors – op de website Discovering Dreesen.
Bron: Europeana/Dr. Michael Fuhr (Museumsberg Flensburg)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder