Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Tromps huzarenstuk

25 januari 2022 Siebrand Krul

In de namiddag van 15 september 1639 zag Maarten Tromp in de verte een Spaanse armada die bijna zeventig schepen telde. Het moet een indrukwekkend en beangstigend moment zijn geweest voor de opperbevelhebber van de Nederlandse oorlogsvloot, die deze vijand moest tegenhouden met slechts twaalf schepen.

Historicus en journalist Luc Panhuysen klom in 2019 in het kraaiennest van de klipper Stad Amsterdam om zich hier een voorstelling van te kunnen maken. En om te ervaren hoe het is om te zeilen op een vierkant getuigde driemaster. Hij is er in Het monsterschip in geslaagd de lezer ook mee aan boord te nemen. Maar dan op een eikenhouten tweedeks-oorlogsschip dat kreunt en knerpt. De titel van het boek verwijst naar een plan van de Hollandse vlootvoogd waarmee hij de Spaanse overmacht een halt wist toe te roepen. In twee jaar tijd had Tromp een kleine, trage oorlogsvloot met voortdurend geldgebrek omgesmeed tot een effectieve en ervaren gevechtseenheid. Panhuysen gebruikt deze periode om een helder beeld te geven van de politieke situatie (die soms verrassend modern aandoet), van de oorlogvoering op zee en het leven aan boord, en om de achtergronden van de hoofdpersonen nader toe te lichten. Het gebruik van scheepslogboeken en ooggetuigenverslagen brengt het verleden dichtbij. Zeker in combinatie met de mooie beeldspraak en talrijke illustraties, waaronder een unieke dwarsdoorsnede van Tromps vlaggenschip. Ook voor de Spaanse kant van het verhaal is veel aandacht. Het werk is populair-wetenschappelijk, maar kan door het gedegen bronnen- en literatuuronderzoek ook voor historisch onderzoek van nut zijn. De auteur weet met Het monsterschip een bekende geschiedenis op een intrigerende en frisse manier te beschrijven.
Nykle Dijkstra

Luc Panhuysen
Het monsterschip. Maarten Tromp en de armada van 1639
Atlas Contact, Amsterdam 2021. 320 blz., € 29,99 ISBN 978 90 450 4071 4

Lees nog veel meer boekbesprekingen in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 5,50


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder