Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Nacohuisje terug in Mokum

05 januari 2022 Siebrand Krul

Het is allemaal voorspoedig gegaan: na zeventien jaar afwezigheid staat het NACO-huisje weer in Amsterdam aan het water. Met de Amsterdamse vlag en al kwam het begin december Mokum binnenvaren. En dat ging voortvarender dan verwacht. Een bijzonder moment voor de vele mensen, van binnen én buiten Amsterdam, die zich het markante huisje achter Centraal Station nog goed herinneren.

Het NACO-huisje, voormalig cargadoorskantoor, in 1919 ontworpen door architect La Croix voor rederij Koppe, sierde tot 2004 de achterkant van het Centraal Station. Daar was het gebouwtje in Amsterdamse Schoolstijl en met gebruik van koloniale en Scandinavische details een bijzondere verschijning aan het IJ.
In 2004 moest het vervallen gebouwtje plaats maken voor de uitbreiding aan de achterzijde van Centraal Station. Met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed werd afgesproken dat het rijksmonument een nieuwe plek in Amsterdam zou krijgen. Tot die nieuwe bestemming was gevonden werd het huisje opgeslagen in Zaandam. Dat deze tijdelijke situatie zeventien jaar zou duren, had niemand toen vermoed.

Het huisje in zijn vroegere functie. (Beeld Han van Gool collectie Bureau Monumentenzorg)

In 2016 werd Stadsherstel Amsterdam eigenaar. Met behulp van crowdfunding onder haar Vrienden en dankzij de bijdrage van diverse donateurs, fondsen en de gemeente Amsterdam lukte het de restaurerende organisatie om het monument weer in oude luister te herstellen. Zo maakten de Vrienden het bijvoorbeeld mogelijk om de ‘buffelhoorns’ – de typerende en koloniaal aandoende hoekornamenten – te restaureren. Toen ook een geschikte locatie werd gevonden op het heringerichte terrein achter Centraal Station was de tijd rijp voor de terugkeer van het NACO-huisje.

De steigers voor het Centraal Station met bijna midden daarvoor, in het IJ, het Nacohuisje.

Op 13 december werd het huisje teruggevaren. In de vroege ochtend werden de voorbereidingen gestart en hangend in de takels van de drijvende bok keerde het terug naar de hoofdstad, een spectaculair gezicht. En zo arriveerde het huisje, met de Amsterdamse vlag al wapperend in top. Het terugvaren ging een stuk voorspoediger dan gepland, waardoor aannemer BAM het huisje al om 11:15 uur op zijn plek had in plaats van het verwachte tijdstip van 14:00 uur.

NACO-huisje in nogal ontredderde toestand opgeslagen in Zaandam. (Foto Aart-Jan van Mossel)

Nu het NACO-huisje op zijn nieuwe plek staat, zal de aannemer nog wat werkzaamheden aan het gebouw verrichten. Het hangt nu nog op zijn stutconstructie maar de betonnen palen worden verder aangeheeld met beton, zodat het gebouw weer echt op zichzelf staat. Daarna kan Stadsherstel Amsterdam vanaf komende februari in vier maanden tijd de restauratie afmaken. De oranje daktegels, waarvan enkele originele bewaard zijn gebleven, komen dan ook weer terug op het dak.

Het huisje wordt op zijn definitieve plek neergezet. (Foto Stadsherstel, Jan Reinier van der Vliet)

Tegen die tijd is ook bekend of de plannen voor een nieuwe functie doorgang vinden. De beoogde huurders zijn het Scheepvaartmuseum, de Plantage (o.a. Artis, Hermitage en Joods Kwartier) en Stromma. Zij willen het NACO-huisje als opstapplaats gaan gebruiken, om diverse culturele instellingen in de Plantage buurt en Oosterdok via het water te ontsluiten.
Alsof het niet is weggeweest
Voor wie de terugvaart en de plaatsing gemist heeft kan het NACO-huisje nu met eigen ogen bewonderen: het heeft een fantastische nieuwe plek gekregen net ten oosten van Centraal Station bij de nieuwe pontfuik van het IJveer naar het IJplein in Amsterdam Noord.
Of bekijk op de website van Stadsherstel het filmpje en het fotoverslag. Daar staat ook meer informatie op: www.stadsherstel.nl/nacohuisje
Bron: Erfgoedstem/Stadsherstel Amsterdam

Openingsbeeld: Terugplaatsing Naco-huisje bij Amsterdam CS, 13 december 2021. In het verschiet het Centraal Station. (Foto Stadsherstel, Jan Reinier van der Vliet)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder