Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Boudewijn weer thuis

11 oktober 2021 Siebrand Krul

Het Rijksarchief Namen heeft onlangs een uitzonderlijk document teruggekregen dat in 2020 te koop werd aangeboden door een belangrijk veilinghuis in Parijs. Het gaat om een waardevol perkament van keizer Boudewijn II van Constantinopel, die ook graaf van Namen was. Het document uit 1240 draagt een Byzantijnse handtekening in vermiljoenrood en is gedateerd in Griekse letters.

In 2020 werd het Rijksarchief door mediëvisten gewaarschuwd dat een uitzonderlijk overheidsdocument bovenaan de catalogus stond van een verkoop die werd georganiseerd door een Parijse veilingzaal. Het Rijksarchief startte onmiddellijk een onderzoek en zette stappen om de akte terug te krijgen. Het gaat om een bestuurlijke overeenkomst tussen een vorst en zijn vertegenwoordiger aan het andere eind van Europa. De akte werd op 11 juli 1240 verleend door Boudewijn II, de laatste keizer van het Oost-Romeinse Rijk, vanuit het Blachernae-paleis in Constantinopel. Deze keizer, bijgenaamd de ‘purpergeborene’ (purper als symbool van het keizerschap), stamde af uit een vooraanstaande westerse familie, de Courtenay, en droeg eveneens de kroon van het graafschap Namen.

Keizer Boudewijn II neemt in 1260 afscheid van de gebroeders Niccolò en Maffeo Polo voor hun reis naar China, het hof van Kubilai Khan. Tekening uit een kopie uit 1410 van het Livre des merveilles du monde des Marco Polo. (Bibliothèque nationale de France, Parijs)

Boudewijn II laat aan de baljuw van het graafschap Namen, Jean Colon, weten dat aan het hospitaal Sint-Samson aan de oevers van de Bosporus dezelfde rechten worden toegekend als deze van de gelijknamige weldadigheidsinstelling die werd opgericht aan de Maas, niet ver van de citadel van Namen. Die Naamse instelling was de voorloper van het Grand Hôpital van Namen, dat zich bevond op de plaats waar vandaag het Waals Parlement gevestigd is.
Het document op perkament uit de 13de eeuw draagt een speciale Byzantijnse handtekening in vermiljoenrood en een datering in Griekse lettertekens. Het is een zeldzaam voorbeeld van een diplomatiek stuk, opgesteld in het Latijn, dat een archivalische brug vormt tussen Oost en West. De verleende gunst vertoont overeenkomsten met een schenking van dezelfde keizer aan het hospitaal Sint-Samson in Dowaai, waarvan de documenten worden bewaard in het Franse Nationaal Archief.
Dankzij een anonieme mecenas kon dit erfgoed worden verworven. De wet hielp een handje mee: overheidsarchief is onvervreemdbaar en is er geen verjaring mogelijk. Het perkament wordt bewaard door het Rijksarchief Namen.
Bron: Rijksarchief Belgie


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder