Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Wie was de ‘Dolle Baron’?

14 september 2021 Siebrand Krul

De ‘Dolle Baron’, ook wel de ‘Witte Baron’ genoemd, was de bijnaam van baron (Freiherr) Roman von Ungern-Sternberg. Hij werd in 1886 geboren in een oud aristocratisch Baltisch-Duits geslacht in Estland, dat toen nog onderdeel was van het Russische tsarenrijk. Geheel in de traditie van de familie was hij voorbestemd carrière te maken in het leger. Maar de discipline die dat vergt, was de dolle baron zeker niet aangeboren.

Na in Sint- Petersburg een officiersopleiding te hebben afgerond, werd hij in 1908 naar het aan Mongolië grenzende Transbaikalië gestuurd. Vijf jaar later moest hij verhuizen naar de Mongolische hoofdstad Urga, het huidige Ulan-Bator, om daar de Russische belangen veilig te stellen aangezien Mongolië zich na de val van het Chinese keizerrijk onafhankelijk had verklaard. Daar raakte hij in de ban van het boeddhisme en zweerde hij zijn Lutherse geloof af. Tijdens de Eerste Wereldoorlog vocht hij aan verschillende fronten waar hij zich onderscheidde door zijn doldrieste, meedogenloze en roekeloze optreden, maar ook door zijn familiaire omgang met het gewone soldatenvolk.

Von Ungern-Sternberg vlak voor zijn executie, 1921.

De grote ommekeer in zijn leven kwam in 1917 toen de ‘roden’ het tsaristische regime ten val brachten en kort daarna tsaar Nicolaas en zijn gezin vermoordden. Hij keerde terug naar zijn geliefde Mongolië om zich daar voor te bereiden op, zoals hij het zag, de onvermijdelijke eindstrijd tussen het goed en het kwaad, tussen de bedreigde oude orde en de nieuwe orde met zijn verderfelijke liberale, socialistische en communistische denkbeelden.
Vanuit Urga vertrok hij vervolgens met een klein leger sympathisanten terug naar zijn vaderland om als een herboren Dzjengis Khan Rusland te bevrijden van het rode gevaar om daarna het Chinese keizerrijk te herstellen. Het werd een kansloze missie. In september 1921 werd hij door enkele deserteurs verraden aan het rode leger. Na een kort proces werd hij nog diezelfde dag, 15 september, op 35-jarige leeftijd geëxecuteerd.
Ben Speet

Openingsbeeld: Von Ungern-Sternberg in 1921 in Mongolië.

Lees nog veel meer boeiende historische artikelen, in de nieuwe G/GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 5,50!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder