Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Moscou in Gent

24 augustus 2020 Siebrand Krul

De wijk Moscou in Gent verwijst naar de plaats waar in 1814 Russische Kozakken bivakkeerden. Na de ondergang van de ‘Grande Armée’ in Rusland midden januari 1813 kreeg het Napoleontisch regime het overal zwaar te verduren. Begin februari 1814 begonnen de Fransen uit Gent weg te trekken.

Op 2 februari trok kolonel Novosinowitz-Menchikoff, de stad in aan het hoofd van een afdeling Russische Kozakken en een compagnie Pruisische ruiters – ‘Hussards de la mort’-, troepen die deel uitmaakten van de Europese alliantie. De Kozakken werden uitbundig ingehaald, maar het enthousiasme bekoelde snel wanneer ze aan het roven en verkrachten sloegen: ‘De Kozakken ondertusschen, bivouakeerden op den Dries buyten de Brusselsche poorte, ten getale van circa 200 à 300, de stad leverde hun brood, vleesch, stroy, hoy, haver, brandewyn, hout en 20 yzere ketels om te koken, dit belette niet dat zy op de prochie van Ledebergh (waar ze campeerden, en die komt tot aen de stadspoorten), de boeren steeds lastig vielen en alles afnamen wat hun aenstond.’ De overlast die de ‘bevrijders’ veroorzaakten, was zo groot dat er op 6 februari een delegatie naar Brussel trok om hun vertrek te eisen. Op 7 februari verlieten ze de stad en werden vervangen door gedisciplineerde Pruisische troepen.

Vergeefse moeite. Een week later al arriveerde kolonel Bichaloff met een nieuw regiment Russische Kozakken. De flamboyante tachtigjarige kolonel – ‘eygenaer van het eerste regiment Kozakken van den Don ‘ – werd door de Gentenaars ‘Peetje Kozak’ gedoopt. Zelf logeerde hij – met een persoonlijk gevolg van 31 paarden! – achtereenvolgens bij Kervyn (rue Basse des Champs), Grenier-Wambersie (Recollettenlei), Clemmen (Veldstraat) en bij de weduwe Van den Hecke (Kouter). De troepen waren – eveneens met hun paarden – ingekwartierd bij de burgers van de Sint-Pieterswijk. Omdat het weer klachten regende over wangedrag, wou Bichaloff hen in de kazernes op Sint-Pieters onderbrengen, maar dat mislukte.

Op 18 februari trok Bichaloff met 250 man naar het noorden en nam Sas van Gent in. Nadien vertrokken alle troepen naar Deinze, maar op 9 maart stonden ze terug in Gent, maar werden meteen uit de stad geweerd en buiten de Keizerpoort op de toenmalige Heidewijk in tenten en schuren ondergebracht. Deze buurt van Gentbrugge hield er de roepnaam (en de tram naar) ‘Moscou’ aan over. Ter gelegenheid van de verjaardag van de Russische keizer Alexander I was er op 24 maart een groot feest in het Vleeshuis en hielden de Kozakken een ruiterfeest op de Kouter die in een manège was herschapen. Op 26 maart volgde een hevig treffen met Franse troepen en moest Bichaloff zich terugtrekken naar Melle, maar de Fransen hielden slechts vier dagen stand. Op 2 april nam hij tot grote opluchting van de Gentenaars definitief afscheid van Gent en verhuisde met zijn ruig paardenvolkje naar Mons. Nog vele jaren nadien werd hij als boeman opgevoerd om de kinderen bang te maken: ‘ao’s ge nie braove zyt, zalk Peetje Kozak ne kier goan haole!’ – ‘Als je niet braaf bent, zal ik eens Peetje Kozak gaan halen!’
André Capiteyn

De nieuwe G-GESCHIEDENIS is een special vol artikelen over de roemruchte Kozakken. Nu overal te koop voor slechts 5,50 euro!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder