Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

‘Ruiters’ komen thuis

15 juli 2019 Siebrand Krul

In Leuven zijn tot april volgend jaar de zogeheten ‘Ruiters’ van Roesen te bezichtigen, twee nieuwe Vlaamse topstukken. Het gaat om unieke middeleeuwse retabelfragmenten van een uitzonderlijke kwaliteit. De aankoop gaat in langdurige bruikleen aan het Leuvense museum M. De ruiters dragen een duidelijke signatuur en het snijwerk is van uitzonderlijk niveau.

Dat ze een signatuur dragen is al bijzonder, de detaillering van de gezichten van ruiters en paarden, maar ook van het tuig van de paarden en de wapenrusting en maliënkolders is bijzonder fijn uitgewerkt. Dat de stukken in M terechtkomen heeft te maken met de expertise van de medewerkers daar. De kennis van middeleeuwse beeldhouwkunst wordt ingezet om de kunstwerken verder te onderzoeken, documenteren, conserveren en aan het publiek te tonen.
De twee ruiterfragmenten zijn een logische aanvulling op de rijke collectie middeleeuwse beeldhouwkunst die M beheert en die tot de beste van het land kan gerekend worden.
De verworven stukken passen in de regio Leuven, maar spelen tegelijk op internationaal niveau een wezenlijke rol.

De retabelfragmenten dateren uit het begin van de 16de eeuw en zijn door de Leuvense beeldhouwer Hendrik Roesen vervaardigd uit eikenhout. Ze stellen vier Romeinse ruiters voor. Ooit maakten ze deel uit van een groter passieretabel, bedoeld om op een kerkaltaar te staan. De ruiters flankeerden daarin een centraal beeld van de kruisiging van Christus.

Door hun uitzonderlijke snijwerk behoren deze ruiters tot het allerbeste dat de Brabantse retabelkunst van het begin van de 16de eeuw te bieden heeft. Het is uitzonderlijk dat de retabelfragmenten toegeschreven kunnen worden aan een middeleeuwse beeldhouwer die bekend is uit de archieven. Dat zal de onderzoekers van M in staat stellen om het overgebleven oeuvre van de kunstenaar opnieuw samen te brengen.

Ook artistiek is Hendrik Roesen een sleutelfiguur. Hij was degene die de elitaire beeldcultuur uit Brussel democratiseerde en lag zo mee aan de basis van de golden age van de Brabantse retabelkunst in het begin van de 16de eeuw.

De retabelfragmenten zijn tot 19 april 2020 te bekijken in M als deel van de collectiepresentatie ‘Verzamelen is een kunst’. Daarna gaan ze even het museumdepot in voor verder onderzoek. Ze komen terug op zaal in 2021 voor een collectiepresentatie rond Hendrik Roesen.

Illustraties: Bernard De Scheemaeker Works of Art; foto: Congo Blue Antwerp


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder