Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Rits en prikkeldraad

08 mei 2019 Siebrand Krul

Tot enkele jaren geleden was het voor historici raar om zich te buigen over hedendaagse aspecten van de sociale geschiedenis. Zeker als dat over de moderne materiële cultuur ging. Die houding is geheel in haar tegendeel omgeslagen. Gelukkig maar.

In de eerbiedwaardige naweeën van de openluchtmusea en heemkundige musea of oudheidkamers diende het werk van eminente volkskundigen als P.J. Meertens, K.C. Peeters of J. Weyns aangevuld te worden. Maar hoe de materiële wereld van onze voorouders er voor 1914 uit zag, kan de huidige generaties niet meer boeien. Deze musea worden meer en meer een rariteitenkabinet en kunnen nog amper gelinkt worden aan de moderne samenleving.

De openluchtmusea – de ene sneller dan de andere – zijn vanaf de jaren 1990 aandacht gaan besteden aan het recentere materiële verleden, waarbij de grens naar de jaren 1950-1960 werd opgeschoven. De aandacht voor techniekgeschiedenis – uitvindingen die nu nog steeds ons leven beïnvloeden – heeft de weg geëffend naar de geschiedenis van alledaagse dingen en activiteiten. De stukjes in dit boek over de rits en de prikkeldraad zijn daar prima voorbeelden van.

Alle artikelen in dit boek verschenen eerder in uw blad. Een bundeling – van een dertigtal – heeft het voordeel dat er een betere samenhang ontstaat. Herinnert u zich nog de bijdragen over het frietkot, chips, en kauwgum of de zonnecrème, de caravan en de zomertijd? Hedendaagse zaken die we al heel ons leven kennen, maar die toch nog niet zo oud blijken te zijn. Interessant aan de vertrouwde insteek is dat de grote historische ontwikkelingslijn wordt geschetst, aangevuld met Nederlandse én Vlaamse anekdotes, zodat elk verhaal letterlijk voor iedereen vlot verteerbaar is.

Het Frit Uurtje in Strombeek-Bever.

Waar het tijdschrift het niet toelaat om meer illustraties aan te bieden, lukt dat hier prima. Reeds gebruikt beeldmateriaal is paginagroot te zien, evenals een mooie aanvulling met andere leuke iconografie. Bij de artikelen was er slechts sporadisch een literatuurverwijzing te vinden. Dat euvel is hier rechtgezet. Niet alleen de traditionele boeken worden vermeld, maar meegaand met de realiteit anno 2019 worden ook websites en zelfs You Tube-kanalen als ‘Meer weten?’-verwijzingen gebruikt. Leuk boek, om een ‘oude’ reclameslogan te parafraseren, geschikt voor ‘de jeugd van 7 tot 77’. Hedendaagse nostalgie. Hoe alledaags kan het worden?
Harry van Royen

Harry Stalknecht, Een kleine geschiedenis van alledaagse dingen
Houtekiet, Antwerpen 2019. 176 blz., € 21,99 ISBN 978 90 892 4714 8

Kijk in de juni-editie van G-Geschiedenis voor een speciale lezersaabieding met dit boek!

Lees nog veel meer besprekingen van boeiende geschiedenisboeken, in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 5,50!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder