Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Strips bewaren

16 april 2019 Siebrand Krul

Vlaanderen concentreert een groot aantal stripfestivals, er zijn verschillende strips-opleidingen, een resem uitgeverijen, een netwerk van stripwinkels, subsidies voor stripmakers en … een bijzonder rijke geschiedenis van internationale verkoopkanonnen en stripmakers die alleen in eigen land groot waren. Maar toch wringt het schoentje, steeds nadrukkelijker.

Afgelopen maart werden in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience te Antwerpen tijdens een internationale conferentie de resultaten bekend gemaakt van een grootschalig onderzoek naar de toekomst van het striperfgoedbeleid van Vlaanderen. Vlaanderen, België positioneert zich immers graag als een place to be als het over strips gaat.

Probleem: waar zit het materiaal?
Steeds meer striperfgoed (originele platen, schetsen, voorbereidende notities, documentatie, correspondentie, afgeleide producten, teksten, foto’s, en alles wat het leven en werk van de auteur verder kan schetsen) belandt op de markt. Steeds vaker worden de originele platen (op of onder de toonbank) verkocht, hetzij door de maker zelf, hetzij door de familie van de stripmaker. Ook de successierechten (die bij het overlijden van een auteur betaald moeten worden, op basis van de financiële waarde van de collectie) spelen een rol. De tekeningen van albums en aanverwante producten raken langzaam maar zeker verspreid, zonder een spoor na te laten.
Is dat erg? Ja en neen. Ja, omdat het de toegang tot het ‘bronnenmateriaal’ bemoeilijkt voor onderzoekers, tentoonstellingsmakers en uitgevers. En neen, omdat we kunnen veronderstellen dat het toch bewaard blijft, in privébezit.

Met die vaststellingen als uitgangspunt onderzochten Stripgids, het Letterenhuis, de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience en LUCA School of Arts het voorbije jaar wat er beter en anders kan, met het oog op een duurzaam erfgoedbeleid. Daartoe werd een relatief groot onderzoek opgezet, met als voornaamste doelstellingen:
• Een beeld krijgen van het volume striperfgoed: over welke hoeveelheid en wat gaat het precies?
• De wensen en behoeften van degenen die met dit erfgoed bezig zijn (of geïnteresseerd zijn in) van onderuit capteren en bijeenbrengen.
• Relevante en goede voorbeelden uit buiten- en binnenland bijeenbrengen en analyseren.
• En, ten slotte, op basis van dit alles beleidsaanbevelingen formuleren voor alle betrokken beleidsmakers (kabinet minister van Cultuur, departement Cultuur, Jeugd en Media en het Vlaams Fonds voor de Letteren).

De overheid kan grosso modo twee pistes volgen:
• Een nieuw, nog op te richten centrum van start laten gaan. Dat zou dan, naar het voorbeeld van ‘Angoulême’ de vijf erfgoedfuncties (herkennen en verzamelen, behouden en borgen, onderzoeken, presenteren en toeleiden en participeren) kunnen combineren, voor ál het striperfgoed.
• Het bestaande netwerk van erfgoedactoren versterken en komen tot sluitende afspraken én communicatie hierover bij de betrokkenen. Het gaat daarbij over het Letterenhuis (dat zich kan ontfermen over het archivalische erfgoed), de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience (gedrukte werken in kranten, striptijdschriften en albums) en – mits een grote koerswissel op beleidsvlak – het Belgisch Stripcentrum (originelen). Die laatste instelling wordt vooralsnog niet door de Vlaamse overheid gesubsidieerd en heeft ook geen (Vlaams) kwaliteitslabel binnen het Cultureelerfgoeddecreet.

Bovendien, zo blijkt, is er ook nood aan overleg en expertisedeling tussen alle betrokkenen. Daar ligt een rol voor FARO als het steunpunt voor cultureel erfgoed én Stripgids, dat niet alleen het Vlaams Documentatiecentrum voor de Strip beheert, maar ook een uitstekend netwerk binnen de strip- en de literaire wereld in Vlaanderen, Brussel, Nederland en de rest van Europa heeft uitgerold. Sensibilisering van alle betrokkenen is daarbij het ordewoord.

Daartoe heeft Stripgids een nieuwe, gratis brochure uitgebracht, De Schitterende Schat. Over het wat, hoe en waarom van het striperfgoed. Praktische tips voor stripmakers en verzamelaars. Op te halen via diverse sites en op verzoek bij de partners.


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder