Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Tischbein-’s-Gravezande-Amerika?

16 maart 2019 Siebrand Krul

Op een internetveiling in de Verenigde Staten werden twee schilderijen aangeboden van het echtpaar De Fremery, grootouders van Jacobus, die zich James liet noemen omdat hij naar Amerika was verkast. Welke route hebben de schilderijen afgelegd? En zijn ze gemaakt door een telg van de beroemde schildersfamilie Tischbein?

Op de schilderijen staan Casparus de Fremery (1775-1853) en Ursula Hortensia Sprecher de Bernegg (1772-1842) afgebeeld. Dit waren de ouders van Jacobus Petrus de Fremery, geboren in 1800. Hij werd in 1824 eerst notaris en later burgemeester in ’s-Gravenzande. Bij zijn aanstelling in 1824 kocht hij de buitenplaats Ouwendijk aan de Naaldwijkseweg in ’s-Gravenzande om daar met zijn gezin te gaan wonen.
In 1826 werd op Ouwendijk zijn zoon Jacobus geboren die door de familie Co werd genoemd maar zich later James ging noemen. Dat zal te maken hebben gehad met het feit dat hij al op jonge leeftijd naar de Verenigde Staten trok om daar in zaken te gaan. Op 21-jarige leeftijd trad hij in dienst van de firma Herckenrath & Van Damme die een vestiging had in New York. Hij kwam nog regelmatig terug in Nederland en dan verbleef hij op Ouwendijk.
In 1853 trouwde hij met Virginie Theresa Herckenrath, dochter van Leon Herckenrath, die burgemeester was van Monster. Leon Herckenrath was ook zakenman en was mede-eigenaar van de firma Herckenrath & Van Damme.

De familie De Fremery in de VS.

Beide welgestelde families hadden een verzameling familieportretten. Deze verzamelingen werden door het echtpaar De Fremery-Herckenrath samengevoegd en opgehangen in het woonhuis van de buitenplaats Ouwendijk. Daartoe behoorden de twee hierboven genoemde portretten. Het is niet bekend wie de schilderijen van Caspar de Fremery en zijn vrouw vervaardigd heeft, op de schilderijen zijn geen signeringen aangetroffen. Het vermoeden bestaat echter, op basis van een catalogus uit 1942, dat ze geschilderd zijn door Johann Friedrich August Tischbein (1750-1812), telg uit een geslacht van bekende Duitse schilders. Hij was in zijn tijd een beroemd portretschilder.

Casparus de Fremery.

In het laatste kwart van de 19de eeuw emigreerde James de Fremery met zijn vrouw Virginie Herckenrath naar de VS. De kunstverzameling met familieportretten werd meegenomen naar de VS. James overleed hier in 1899, de verzameling familieportretten bleef echter bij elkaar en vererfde op zijn oudste zoon James Leon. De collectie hing in het woonhuis op hun landgoed The Grove in Oakland. Het was een bijzonder rijke collectie van ruim vijftig schilderijen, die een periode van bijna drie eeuwen besloeg, vervaardigd door gerenommeerde schilders. James Leon de Fremery overleed in 1911, waarna zijn weduwe de collectie in bruikleen gaf aan het Golden Gate Museum in San Francisco.

Ursula Hortensia Sprecher de Bernegg.

Door financiële tegenslag tengevolge van de crisisjaren na 1930 was de familie De Fremery gedwongen het grootste deel van de schilderijencollectie te belenen. Dit was gedaan door de kleinzoon van James, Paul William de Fremery. Na diens plotselinge dood in 1942 liet de firma die de collectie had beleend de schilderijen veilen zonder overleg met de familie. Door deze veiling viel de schilderijencollectie De Fremery-Herckenrath uiteen en raakte verspreid door de VS.

James de Fremery.

Dankzij de ontwikkeling van het internet kreeg het Westlands Museum in 2007 een schilderij te koop aangeboden door een kunsthandelaar, een portret van Alida Herckenrath-Milius, in 1836 geschilderd door Jan Willem Pieneman. De kunsthandelaar had dit schilderij gekocht via een internetveiling in de VS. Dat doek is door het Westlands Museum aangekocht en was het startschot voor museummedewerkers om het internet af te speuren naar meer kunstwerken uit de collectie De Fremery-Herckenrath.

Virginie Herckenrath.

In 2015 werd zodoende een schilderij teruggevonden van Leon Herckenrath, ook geschilderd door J.W. Pieneman en in 2017 een schilderij van Frans Herckenrath. Ook deze schilderijen konden worden aangekocht. Eind 2018 werden er weer twee schilderijen uit de Fremery-Herckenrathcollectie gevonden op een internetveiling in de VS. Dit waren de hierboven genoemde schilderijen van het echtpaar Casper de Fremery en zijn vrouw. Ook nu lukte het weer om die schilderijen met steun van Fonds Westland aan te kopen, waardoor inmiddels ongeveer 10% van de collectie De Fremery-Herckenrath terug is in het Westland.

Woning van de familie De Fremery in de VS.

Openingsbeeld: Buitenplaats Ouwendijk in ’s-Gravenzande, afgebroken 1983.

Ton Immerzeel, Westlands Museum, ook in de digitale nieuwsbrief van de Stichting Kastelen, Buitenplaatsen en Landgoederen: www.skbl.nl

https://www.wos.nl/streekhistorie-twee-bijzondere-schilderijen-van-de-%E2%80%99s-gravenzandse-familie-de-fremery/nieuws/item?1118262

https://mailchi.mp/skbl/over-kastelen-buitenplaatsen-en-landgoederen-skbl-2815805?e=ec0aded980


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder