Stelling

Alle scholieren moeten een gratis museumpas krijgen

Stem

Agenda

‘Hoe maakt u het?’
Zondag 28 april is de Vlaamse Erfgoeddag, met 950 gratis activiteiten rondom ambachten en vakmanschap. ‘Handenwerk’ spreekt steeds meer mensen aan, net als de bijhorende verhalen over het doorgeven van vaardigheden, kennis en inzicht. Het erfgoed dus. Het rijke programma van deze editie is vanaf nu online raadpleegbaar op www.erfgoeddag.be
Onse huysen verciert
Werd Nederland tijdens de Tachtigjarige Oorlog geboren, het was de Synode van Dordrecht (1618-1619) die onze taal en (protestantse) cultuur heeft gevormd. De stad herdenkt deze destijds internationale gebeurtenis met drie tentoonstellingen en tal van activiteiten, zoals in het Dordts Patriciërshuis, waar de expositie ‘Kerkelijke en politieke strijd in prenten’ veel zegt over de gevarendriehoek remonstranten, contraremonstranten en katholieken.

Lucky Luciano, crimineel genie

11 september 2018

In de jaren dertig wordt de Amerikaanse maffia uitgebouwd tot een interstedelijk netwerk met tentakels tot in de hoogste politieke kringen. In 1998 publiceerde Time Magazine een lijst van de honderd invloedrijkste personen uit de 20ste eeuw. Daarin duikt ook de naam van Lucky Luciano op, de man die in de jaren dertig de machtigste maffiabaas van de VS was. Wat verschafte deze schurk de eer om in één adem met Henry Ford en Bill Gates genoemd te worden?

Luciano raakte al vroeg op het criminele pad, kort nadat hij als negenjarige met zijn ouders vanuit Sicilië naar New York gekomen was. Charles ‘Lucky’ Luciano zou zijn klasgenootjes afgeperst hebben. Wie niet dage-lijks een of twee cent aan hem afdroeg, kreeg een aframmeling. In de jaren twintig knapte hij het vuile werk op voor Joe Masseria, een van de kopstukken van de Cosa Nostra. Toen die in 1931 door een killerbende overhoop geschoten werd, geloofden de meesten dat Lucky Luciano daar de hand in had. De jonge Siciliaan besefte echter maar al te goed dat zulke bloedige afrekeningen niet alleen onnodig de aandacht van de poli-tie trokken, maar ook slecht waren voor de zaken: de lucratieve dranksmokkel.

 

Luciano en Meyer Lansky. Lansky, een geboren Russische jood en dus geen Italiaan, was een gewiekste zakenman die met zijn jeugdvriend Luciano de maffiasyndicaten tot een netwerk smeedde.

 

Pax Lucianica

Daarom nam hij zich voor de maffia op de schop te nemen en haar een nieuwe, bij het moderne Amerika pas-sende structuur te geven. Daarvoor moest dan nog wel zijn rivaal Salvatore Maranzano wijken, die waar-schijnlijk in opdracht van Luciano vermoord werd. Nu kon hij zijn plan verwerkelijken: de oprichting van een National Crime Syndicate (NCS), een federaal stelsel waarin alle maffiafamilies een gelijke plaats innamen, niet alleen die van New York, maar ook die in Chicago en Buffalo. Het NCS trok de grenzen van ieders ter-ritorium, zodat de families daarover geen bloedige twisten meer hoefden uit te vechten. Bij eventuele ge-schillen zette Luciano bemiddelaars in.

 

Politiefoto van Luciano (gespiegeld).

 

Kosher Nostra

Nieuw was verder dat de Amerikaanse maffia niet langer uitsluitend op Sicilianen vertrouwde, maar met ie-dereen samenwerkte die voor de NCS van nut kon zijn. Zo was het financiële genie Meyer Lansky Luciano’s rechterhand. Die kende hij nog van zijn schooltijd en maakte nu deel uit van het Joodse misdaadsyndicaat ‘Kosher Nostra’. Van nu af aan liep alles op rolletjes. Er werd veel minder geschoten in de New Yorkse maf-fiawereld – en des te meer met smeergeld gewerkt. De ontvangers waren politici, rechters, politiecommissa-rissen en andere invloedrijke personen. Zo ontstond in de jaren dertig een wijdvertakt crimineel netwerk in het Amerikaanse machtsapparaat. De Cosa Nostra breidde haar actieradius gestaag uit. Dankzij een over-vloed aan smeergeld controleerde zij al gauw de complete in- en uitvoer in de New Yorkse haven, de voor-naamste overslagplaats van het land.

 

In 1936 werd Luciano opgepakt, voor de 25ste keer; hij draagt handboeien. Duidelijk is zijn kleine postuur.

 

Vrouwenhandel

In 1933 kwam er een eind aan de drooglegging en zag Luciano zich gedwongen nieuwe inkomstenbronnen aan te boren. In de nu volgende jaren verdiende hij ook een fortuin met prostitutie en drugshandel – tot een ambitieuze officier van justitie zijn pad kruiste: Thomas Dewey wist in 1936 tientallen mensen uit de rosse buurten tegen Luciano te laten getuigen. Het kwam deze op een veroordeling wegens vrouwenhandel en een gevangenisstraf van dertig tot vijftig jaar te staan. Vreemd genoeg hoefde Luciano er daar maar tien van uit te zitten. Wellicht uit erkentelijkheid van de Amerikaanse regering voor de nuttige samenwerking in de Tweede Wereldoorlog?

 

 

Vakbonden

Na de Japanse overval op Pearl Harbor van 7 december 1941 en de Amerikaanse oorlogsverklaring nam de haven van New York een sleutelpositie in. Van hier vertrokken de wapen- en troepentransporten naar Euro-pa. Veel havenarbeiders waren echter van Duitse en Italiaanse afkomst, wat de Amerikaanse regering zorgen baarde. Het gevaar van spionage en sabotage was verre van denkbeeldig. Diende toen de gedachte aan Lucky Luciano zich aan? Het was een publiek geheim dat de maffia ook de havenarbeidersvakbond geïnfil-treerd had. Waren er soms contacten tussen de geheime dienst en Luciano? Dirigeerde die de zaken vanuit de gevangenis en zorgde ervoor dat havenarbeiders en zeelieden ‘schoon’ bleven? Natuurlijk zijn daar geen bewijzen voor, maar er is het een en ander dat voor deze veronderstelling spreekt. Zo werd Lucky Luciano in 1942 naar de gevangenis Great Meadows overgebracht, die een stuk dichter bij New York stond. Luttele vier jaar later kwam hij zelfs op vrije voeten en werd uitgewezen naar Italië. Daar (en op Cuba) leefde hij tot aan zijn dood in 1962 als keurige zakenman, naar verluidt.

 

In de lobby van hotel Excelsior in Rome, 1948.

 

Soort sentimental journey van Luciano naar Sicilië, 1948. Hij was op het eiland geboren.

 

Geheime missie

Waarschijnlijk behoort ook dat tot de vele legenden rond de persoon van Lucky Luciano. Voor hetzelfde geld was de spaghettifirma die hij in Italië oprichtte niet meer dan een dekmantel – voor een nieuw, interna-tionaal drugskartel en voor zijn verdere bemoeienis met de Amerikaanse maffia. Er zijn zelfs geruchten dat Luciano in 1943 bij de invasie van Sicilië met de geheime dienst van de VS samenwerkte. Hij zou namelijk bewerkstelligd hebben dat Amerikanen van Siciliaanse afkomst in de troepen opgenomen werden om de mafiosi op het eiland tot samenwerking te bewegen. Volgens anderen kozen die uit zichzelf de Amerikaanse kant, om zo de machtsposities terug te krijgen die ze onder het fascisme kwijt geraakt waren. Tot op de dag van vandaag kan niemand met zekerheid zeggen of een van de invloedrijkste Amerikanen van de 20ste eeuw ook hier aan de knoppen zat.
(Karin Feuerstein-Prasser)

Lees nog veel meer verhalen over de geschiedenis van de maffia in de special van G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 5,50!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Haat-liefde

Werden in het verleden handboeken over de geschiedenis van de Katholieke Kerk vooral vanuit de Nijmeegse universiteit geschreven, nu namen Tilburgse collega’s het stokje over. Schelkens, Van Geest en Van Gennip hebben hun colleges over twee millennia christendom uitgewerkt tot een compact handboek. In een heldere stijl zijn de auteurs er goed in geslaagd om, weliswaar laverend, een gulden middenweg te bewandelen tussen enerzijds een institutionele geschiedschrijving en anderzijds een ideeën- en mentaliteitsgeschiedenis.

Lees verder

Kroniek

Robinson Crusoe verschijnt

Op 25 april 1719, 300 jaar geleden, wordt Daniel Defoes ‘Robinson Crusoe’ gepubliceerd. Doordat de auteursnaam in de eerste editie ontbrak, namen de lezers aan dat Crusoe werkelijk bestond en dit een autobiografische vertelling van diens wonderlijke avonturen was.

Lees verder

Heilige van de week

Joris 23 april († 303)

Joris is afgeleidt van het Griekse georgius. Dit betekent landbouwer.

Lees verder