Stelling

De wonderen zijn wel degelijk de wereld uit

Stem

Agenda

Bruegeljaar
Naar aanleiding van het herdenkingsjaar rond Pieter Bruegel de Oude, staat het voorjaar van BOZAR, het voormalige Paleis voor Schone Kunsten in Brussel, in het teken van de artistieke productie tijdens de bruisende 16de eeuw. Met de double-bill Bruegel en zijn tijd, presenteert het museum twee grote tentoonstellingen rond de Renaissance in de Lage Landen: Bernard van Orley en Prenten in de eeuw van Bruegel.
Hadj in Amsterdam
Voor een kwart van de wereldbevolking is Mekka dé plek waar je een keer in je leven geweest moet zijn. Jaarlijks nemen miljoenen moslims deel aan de hadj, de belangrijkste islamitische bedevaart naar Mekka, waaronder duizenden Nederlanders en Belgen. Wat trekt de pelgrims? Welk verlangen drijft hen? Welke indrukken en ervaringen doen zij op, onderweg, ter plekke en na terugkomst?
Meesterschapsnacht
Geschiedenis- en cultuurliefhebbers noteren dinsdagavond 19 maart in hun agenda: dan vinden er in heel Vlaanderen en Brussel geschiedenisactiviteiten rond ‘meesterschap’ plaats. Op veel plaatsen staan Vlaamse Meesters uit de schilderkunst in de schijnwerpers, maar ook andere vormen van meesterschap komen aan bod tijdens de 17de Nacht van de Geschiedenis.

Verborgen monster

30 mei 2018 Siebrand Krul

In Schaarsbergen, aan de rand van de Veluwe, ligt een enorme Duitse bunker die een historische rol speelde bij de Slag om Arnhem. Twee archieven waren er na de oorlog in gevestigd en momenteel dient het nog als een depot van het Nederlands Openlucht Museum. Maar ook dat depot gaat er op termijn uit. Binnen twee jaar moet de Rijksgebouwendienst besluiten wat er met de bunker moet gebeuren.

Voormalig hoofdredacteur Ad van Heiningen van De Gelderlander deed in opdracht van de overheid onderzoek. De Rijksgebouwendienst doet de laatste jaren weinig anders dan rigoureus afstoten, maar Van Heiningen hoopt dat het gebouw niet in handen komt van een particulier die er een hotel of een discotheek van wil maken. Het moet volgens hem een museale bestemming krijgen, want zo zegt hij, het is een monumentaal gebouw.

 

De Duitse afluisterpost in actie gedurende de oorlog. De post bestreek een groot deel van Noordwest-Europa.

 

De Duitse bunker is inderdaad uniek. Bijna uniek eigenlijk, want in Denemarken en Duitsland liggen soortgelijke bunkers. In het gebouw werkten dag en nacht 400 mensen. Langs de kust en langs de eigen grens hadden de Duitsers een hele reeks radars opgesteld om geallieerde bommenwerpers en gevechtsvliegtuigen te onderscheppen.
De gegevens werden doorgespeeld naar de bunker nabij Arnhem die het luchtruim van Nederland, België, delen van Frankrijk en het Ruhr-gebied in Duitsland onder zijn hoede had. Duitse gevechtspiloten werden op de hoogte gesteld: ‘Der Feind kommt’, en gingen het gevecht aan. Boven Nederlands grondgebied zijn tijdens luchtgevechten 6.000 vliegtuigen neergeschoten, waarvan 1.800 Duitse en 4.200 van de geallieerden. De wrakken van zo’n 1.100 toestellen liggen nog in de Nederlandse bodem of in het IJsselmeer.

 

De bunker herbergde na 1945 vaak een bonte verzameling overheidsbezittingen: schilderijen van Arnhemse musea, administratie van Defensie, objecten van het Openluchtmuseum.

 

Bij de Slag om Arnhem heeft de bunker ook een rol gespeeld. De mensen in het gebouw hadden razendsnel door dat de grote golf geallieerde vliegers niet op weg was naar Duitsland, maar de brug van Arnhem als doel had. Het was de bedoeling dat de brug snel en onbeschadigd in handen zou vallen van de geallieerden. Market Garden werd de operatie genoemd waar duizenden militairen aan deelnamen.
Door de snelle, en efficiënte reactie vanuit de bunker konden de Duitsers genadeloos en gründlich toeslaan. De uitkomst is bekend: de grootste militaire inzet op Nederlandse bodem tijdens de Tweede Wereldoorlog werd een grote ramp voor de geallieerden. De eminente Britse militaire historicus Antony Beevor noemt het onbegrijpelijk dat de geallieerden niet eerst de bunker hebben gebombardeerd. Lopend door de gangen van het gebouw met muren en een dak van drie meter dik spreekt hij zijn ongeloof uit. De hele operatie Market Garden had volgens hem sowieso niet mogen doorgaan. De geallieerde leiding wist immers van tevoren dat de kans op slagen klein, te klein was. En toch hebben ze het gedaan. In zijn recent verschenen boek ‘De slag om Arnhem’ legt hij minutieus uit wat er allemaal mis ging.
(Eenvandaag/avrotros Esther Eikelenboom)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Plagen aan Europa’s rafelrand

Centraal in het boek Tussen drie plagen staat de overlevingsdrang van een onderdrukt volk in een klein land aan de rafelrand van Europa. Lijfland (het gebied van het hedendaagse Estland en Letland samen) was eeuwenlang een speelbal van elkaar beconcurrerende grootmachten

Lees verder

Kroniek

Bruidsstoet door wolven overvallen

De Weensche Zeit bevat een zeer sensationeel verhaal van een bruiloftsstoet, die in Russisch Azië door wolven overvallen werd. De bruiloftsstoet, 130 personen, reed in een dertigtal sleden van het dorp Obstipoff naar Tashkent op ongeveer dertig wersten vandaar. Haast was men in de stad aangekomen, toen de paarden plotseling teekenen van schrik gaven, die spoedig ook op de deelnemers van den stoet oversloeg. Troepen van honderden hongerige wolven kwamen van alle kanten opzetten en omringden de sleden.'

Lees verder

Heilige van de week

Walburga van Eichstätt

25 februari († 775 of 779) Deze naam betekent beschermster van het slagveld. Walburga is de dochter van de koning van Engeland. Als ze tien jaar is, sterft haar vader. Walburgis wordt in een klooster opgevoed. Als ze volwassen is gaat ze als missionaris naar Duitsland. Daar geneest ze zieken en redt een kind van de hongersdood. Na de dood van haar broer wordt ze abdis van het klooster in Heidenheim (Frankenland). Daar sterft ze. Later worden haar relieken naar Eichstätt overgebracht. Nu nog loopt er geneeskrachtige olie uit de rots waarop Walburga’s relieken zijn geplaatst.

Lees verder