Stelling

Alle mondiale problemen hebben één oorzaak: er zijn teveel mensen

Stem

Agenda

Oorlogsgetuigen
De Tachtigjarige Oorlog leeft vooral voort als de moedige opstand van de nietige Lage Landen tegen het oppermachtige en brute Spanje. De werkelijkheid was complexer. Sociale ongelijkheid, godsdiensttwisten, verstedelijking en verburgerlijking zijn maar een paar ingrediënten van het verhaal, dat ooit begon als een schreeuw om meer individuele vrijheid. 80 jaar oorlog in het Rijksmuseum in Amsterdam wil het hele verhaal vertellen.
Anonieme Richter
Gerhard Richter, een grote Duitse kunstenaar, inspireerde filmmaker Florian Henckel von Donnersmarck (‘Das Leben der Anderen’) voor de film ‘Werk ohne Autor’, dat een beklemmend beeld schetst van Duitsland in en na de Tweede Wereldoorlog. Ook geeft de film een goed overzicht van de verschillende kunststromingen in de vorige eeuw.
Koloniaal museum Tervuren
Eind vorig jaar heropende het Afrikamuseum in Tervuren. Al ver voor daarvoor daverde het in de media over de manier waarop het museum, quasi-modern Africamuseum genaamd, het koloniale verleden zou presenteren. Zoals de stichter, Leopold II, bedoeld had? Of met uitleg over de zwarte kanten van het verleden, ongeacht het koninklijk tintje?

Innige relatie

09 mei 2018 Siebrand Krul

Abdul Karim is pas 24 wanneer hij in 1887 uit Indië in Engeland aankomt als persoonlijke tafeldienaar van koningin Victoria. De vroegere assistent-klerk van de gevangenis in Agra promoveert spoedig tot privé-secretaris of Munshi van de keizerin van India herself; hij leert haar Urdu, instrueert Indiase zaken en wordt haar favoriete gezelschap.

Al snel ontpopt de jonge moslim zich tot een machtig figuur aan het koninklijk hof, dankzij Victoria’s onvoorwaardelijke steun en bescherming. ‘Ik ben zo ontzettend dol op hem,’ schrijft ze in een brief, ‘hij is een echte troost voor mij.’ Abdul haalt het maximum uit de ‘innige relatie’, voor zichzelf en zijn familie, tot afgunst van andere Indiërs en een steeds opstandiger hofhouding. Prompt na Victoria’s dood is het afgelopen met de Munshimania; Abdul wordt verbannen en uit de geschiedenis gewist. De Indiase journaliste Shrabani Basu haalde haar landgenoot en zijn dagboek weer van onder het stof. Hoe kon een eenvoudige Indiër zo veel invloed krijgen op de heerseres van een wereldrijk? Wat waren de politieke gevolgen? We komen het niet te weten. Wel staat het boek bol van anekdotiek over thee-uurtjes, curry-gerechten, mango’s en eindeloze protocollaire conflicten. Onderhuids groeit het vertekend beeld van een meevoelende, overbezorgde en progressieve vorstin, verheven boven de raciale en sociale vooroordelen van de Britse klassenmaatschappij. Tenminste, zolang het om haar protégé ging. Het lot van de miljoenen Hindu’s, geteisterd door hongersnoden, viel buiten haar empathische horizon. Ook buiten die van Basu. De koloniaal- politieke achtergrond, met het toenemend streven naar onafhankelijkheid, komt maar summier aan bod in dit geromantiseerde verhaal over een eenzame koningin en een handige opportunist. Vandaag zouden de tabloids er van smullen.
(André Capiteyn)

Shrabani Basu,
Victoria & Abdul. Het ware verhaal van de innige relatie tussen een koningin en haar vertrouweling
Nieuw Amsterdam, Amsterdam 2017. Vert. Chiel van Soelen
336 blz., € 19,99 ISBN 978 90 468 2230 2

 

Lees nog veel meer recensies van historische boeken in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 5,50!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Friet voor de vogels

Terwijl ik dit boek in de tuin lees, hoor ik een groene halsbandparkiet. Kleurrijk voorbeeld van een stadsexoot, die zich, komend uit tropische bosgebieden, perfect heeft aangepast aan het koelere Europese stadsleven (in De Brusselse Neckstraat slapen er ’s avonds 4.000).

Lees verder

Kroniek

Ivanhoe

Tweehonderd jaar geleden, in 1819, creëerde Walter Scott een geheel nieuw literair genre, de historische roman. Met in de hoofdrol de held Ivanhoe. Hierna verschenen 'De Leeuw van Vlaanderen' van Hendrik Conscience, 'De drie musketiers' en 'Robin Hood'. Walter Scott verzon een figuur in een historische werkelijkheid. Zeker in de 19de eeuw speelde nationalistische elementen een belangrijke rol. Bij Ivanhoe zijn de Saksen de goeden, de (Franse) Normandiërs de kwaaierikken.

Lees verder

Heilige van de week

Rachel

15 januari(† ca. 1600 voor Chr.) Deze naam betekent in het Hebreeuws schaap. Rachel wordt genoemd in het Oude Testament. Op een dag komt er een jongen, Jakob, naar het dorp waar Rachel woont. Hij is verliefd op haar en wil met haar trouwen. Haar vader Laban wil dat Jakob eerst zeven jaar zijn kudde schapen hoedt. Jakob stemt toe.

Lees verder