Stelling

Het bombardement op Dresden was genocide.

Stem

Agenda

Luchtvaartdagen Soesterberg
Op 25 en 26 augustus vinden de Soesterberg Luchtvaartdagen (niet te verwarren met de Luchtmachtdagen die in 2019 worden gehouden) plaats bij het Nationaal Militair Museum (NMM) op Park Vliegbasis Soesterberg. Unieke vliegtuigen en straaljagers, waaronder de F-4 Phantom, worden uit het depot gehaald en voor het publiek tentoongesteld. Meer dan twintig vliegtuigen kunnen van dichtbij worden bekeken, in sommige kun je plaatsnemen in de cockpit. Ook is er een theatervoorstelling van het Flying Circus.
Resist!
In mei 1968 gaan in Parijs de studenten de straat op uit protest tegen conservatisme en moralisme. De tentoonstelling met de Engelstalige (?) naam Resist! The 1960s Protests, Photography & Visual Legacy in Bozar in Brussel blikt terug op dat protest, uitwaaierend naar de Praagse Lente, de Vietnamoorlog, de burgerrechtenbeweging in de VS en de Afrikaanse onafhankelijkheidsstrijd.

Beeld op zwart

09 mei 2018 S. Krul

Er is paniek uitgebroken bij een heleboel archief- en erfgoedinstellingen, heemkundekringen en oudheidkundige verenigingen in Nederland. Zo haalde Erfgoed ‘s -Hertogenbosch per direct 35.000 scans van anonieme foto’s en/of prentbriefkaarten offline. Vele vergelijkbare instellingen volgden dit voorbeeld, duizenden liefhebbers gedupeerd achterlatend. Wat is er aan de hand?

De directe aanleiding is een vonnis van de kantonrechter in Leiden. Op 5 april werd Erfgoed Leiden en Omstreken zwaar beboet voor het online publiceren van 25 anonieme prentbriefkaarten uit de jaren veertig en vijftig. Behalve een vergoeding van € 75 per foto, moet Erfgoed Leiden ook nog de proceskosten betalen (€ 12.511,23).
Erfgoed Leiden staat op het standpunt dat zij te goeder trouw heeft gehandeld: het zou gaan om anoniem gepubliceerde foto’s waarop het auteursrecht op grond van art. 38 Auteurswet door verloop van zeventig jaar na publicatie was vervallen. De kantonrechter oordeelde echter dat het niet gaat om anonieme foto’s omdat de fotograaf destijds een stempel met zijn naam gezet zou hebben op de exemplaren van de foto’s die hij aan de uitgever van de prentbriefkaarten beschikbaar stelde. Dat de prentbriefkaarten vervolgens zonder de naam van de fotograaf werden gepubliceerd, doet volgens de kantonrechter niet ter zake. Hij volgt de letter van de wet. Zo is er een geval bekend van een uitgever die een foto publiceerde van een fotograaf in het jaar waarin deze 75 jaar dood was. Toch volgde veroordeling, want in de kleine lettertjes staat: ’gerekend vanaf 31 december volgend op de sterfdatum’.

H.A. Voet, als exploitant van een antiquariaat gespecialiseerd in historische foto’s en ansichtkaarten, kocht in 1982 een collectie van vele duizenden opnamen van stads- en straatgezichten die J.F.H. Roovers (1912-2000) tussen 1935 en 1965 in Rotterdam en omgeving gemaakt had. Bij deze transactie verkreeg Voet ook het auteursrecht op deze opnamen. Momenteel is hij dus ook met succes bezig dit te gelde te maken. Dat Erfgoed Leiden uit voorzorg een regeling met auteursrechtenorganisatie Pictoright had gesloten (en waaraan zij jaarlijks € 12.5000 betaalt voor het online plaatsen van de tienduizenden foto’s waarvan de makers niet achterhaald kunnen worden) bood in dit geval geen soelaas.
Zo worden door één gewiekste handelaar met één juridische procedure de resultaten van vele jaren digitaliseringsbeleid tenietgedaan. Een groot deel van het met veel geld en moeite ontsloten en toegankelijk gemaakte cultureel erfgoed verdwijnt weer achter slot en grendel. De branchevereniging van archiefinstellingen Brain slaat alarm. Vraag is hoe lang de praktijk van de dagelijkse stortvloed van historisch materiaal op het internet kan worden geblokkeerd. Wordt vast en zeker vervolgd.
(Cor van der Heijden)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Op naar de Zoo!

De Zoo naast het Centraal Station in Antwerpen staat voor veel Vlamingen gelijk met minstens een schoolreis tijdens de lagere schooltijd. Tegenwoordig scoort de buitenafdeling van de Zoo in Planckendael bij Mechelen beter. Het wandelparcours en de aankleding zijn er dan ook pastoraler dan in het centrum van Antwerpen. In de 19de eeuw was, voor elke grote Europese stad die zichzelf respecteerde, het hebben van een zoo vanzelfsprekend.

Lees verder

Kroniek

Hou maar op!

Honderd jaar geleden, op 14 augustus 1918, besprak de Oberste Heeresleitung (OHL) van de Duitsers de militaire toestand van de slopende en slepende oorlog met de keizers Wilhelm II van Duitsland en Karl I van Habsburg. De OHL concludeerde dat verder vechten ‘aussichtslos’ was. Karl was erop gebrand de strijd voort te zetten, Wilhelm, die al een poos niks meer te zeggen had, berustte in de situatie. Op de foto de OHL in november 1918 voor slot Wilhelmshöhe nabij Kassel.

Lees verder

Heilige van de week

Theresia van Avilla - 15 oktober († 1582)

De naam Theresia komt waarschijnlijk van het Griekse woord voor warmte, zomer, of het Griekse jageres. Misschien betekent de naam wel bewoonster van het eiland Thera, tegenwoordig Santorini.

Lees verder