Stelling

Onze oliedorst financiert onze wapenindustrie

Stem

Agenda

Elamieten, Parthen en Seleuciden
Al decennia leven Iran en het Westen onder gespannen politieke verhoudingen, hetgeen bijdraagt aan een relatief grote onbekendheid met de Iraanse oude cultuur. De expositie Iran, bakermat van de beschaving in het Drents Museum belicht in een razend tempo het historisch enorm rijke land.
Dames van de barok
Welke rol speelden vrouwelijke kunstenaars in het door mannen gedomineerde Italië tussen de late Renaissance en de Barok? Deze vraag onderzoekt het Museum voor Schone Kunsten Gent in zijn najaarstentoonstelling. Aan de hand van een vijftig-tal topwerken brengt het museum de cruciale rol van de vrouw in de Italiaanse schilderkunst van 1580 tot 1680 aan het licht.

Rosa Luxemburg van Hoorn

12 februari 2018 Siebrand Krul

‘Het is niet nodig te hopen om te ondernemen noch te slagen om te volharden’. Deze gevleugelde uitspraak dringt zich op bij kennismaking met dit strijdbare leven. Tegen een overmacht van ‘linkse verraders’ en ‘rechtse onderdrukkers’ houdt Trien de revolutionaire strijd hoog. Tegen de argwaan van haar omgeving in propageert ze ijverig gezinsplanning als noodzakelijke weg naar emancipatie.

Trien de Haan (Hauwert 1891-Hoorn 1986) krijgt met dit verrassende boek een plaats tussen de vele namen van het opkomend socialisme. Na een jeugd van ‘nette armoe’ en maatschappelijke betrokkenheid raakt zij door haar huwelijk met Bart de Haan, Friese volgeling van Domela Nieuwenhuis, aangestoken door het revolutionaire socialisme. Ze wordt activist en spoort haar seksegenoten aan in beweging te komen. Ze speelt een bepalende rol in de Revolutionair Socialistische Partij van Henk Sneevliet. Als vanzelfsprekend gaat ze tijdens de oorlog in het verzet maar belandt door verraad in Ravensbrück. Beschadigd naar lichaam en geest vat ze de strijd na de oorlog weer op, maar de revolutie blijft uit. Ook de seksuele hervorming vordert maar moeizaam. Waarschijnlijk is de Koude Oorlog er debet aan dat haar, linkse activist, lange tijd een verzetspensioen wordt onthouden en uiteindelijk moeizaam gegund. De jaren gaan tellen, haar strijdbare geest verflauwt om na bijna 95 jaar, uitgeblust, te doven.
Bart Lankester heeft met volhardend speurwerk in een imposante hoeveelheid bronnen het leven van zijn oudtante knap gereconstrueerd. Daarbij hielp dat Trien, deze selfmade revolutionair, ook zelf het woord en de pen hanteerde. Het is een integere schets geworden van een integere vrouw aan wie, ‘gelouterd en veredeld’ door kampervaring en tegenslag, haat vreemd was: een baken van grootmoedigheid in een benauwd en benepen Nederland.
[Jan van der Meer]

Bart Lankester
Kom vrouwen, aangepakt! De revolutie van socialiste Trien de Haan
Prometheus, Amsterdam 2017
344 blz., € 24,99 ISBN 978 90 351 4381 4

Lees nog veel meer recensies van interessante geschiedenisboeken in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts 5,50 euro!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Roomse wonderkamer

‘De verscheidenheid aan historische getuigenissen is vrijwel onbeperkt. Alles wat de mens zegt of schrijft, alles wat hij maakt of aanraakt, kan en moet ons iets over hem vertellen’. Die passage uit Geschiedenis als ambacht, het essay van de Franse historicus en Annales-stichter Marc Bloch, weerklinkt als een riedel na lectuur van dit alleraardigst boek(je).

Lees verder

Kroniek

Zijn garnalen vis?

Op 12 oktober 1928, negentig jaar geleden, doet de kantonrechter te Lemmer uitspraak in de zaak tegen de Lemster vissers, die vervolgd waren omdat zij garnalen buiten de afslag om verkocht hadden. Dat mag niet, zo wordt gezegd, want de gemeenteverordening bepaalt dat alle vis aan de afslag moet worden verkocht. De betrokken vissers zijn van rechtsvervolging ontslagen, omdat, zo zegt de kantonrechter, de garnaal geen vis is.

Lees verder

Heilige van de week

Theresia van Avilla - 15 oktober († 1582)

De naam Theresia komt waarschijnlijk van het Griekse woord voor warmte, zomer, of het Griekse jageres. Misschien betekent de naam wel bewoonster van het eiland Thera, tegenwoordig Santorini.

Lees verder