Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Spectaculaire woestijnvondst

27 september 2017 Siebrand Krul

Een gezamenlijk archeologisch onderzoeksteam van de Amerikaanse Yale Universiteit en de Brusselse Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis onder leiding van John Darnell en Dirk Huyge heeft onlangs in de Egyptische woestijn een verrassende ontdekking gedaan die een nieuw licht werpt op de ontstaansgeschiedenis van het Egyptische hiërogliefenschrift. Dat lijkt een stuk alledaagser dan gedacht.

In de rotsachtige vlakte van El Khawy nabij de aan de oostoever van de Nijl gelegen stad El Kab, zo’n tachtig kilometer ten zuiden van Luxor, in wat vroeger Opper-Egypte heette, vonden zij uitgebeiteld in een rotswand een tableau met vier figuren: een kop van een stier, twee ooievaars die met hun rug tegenover elkaar staan en tussen beide vogels in een kale ibisvogel. Dergelijke afbeeldingen, die volgens deskundigen symbool staan voor de harmonieuze ordening van de kosmos en de farao als de belichaming van deze orde, zijn vaker gevonden, maar deze vier tekens zijn om verschillende reden bijzonder. Allereerst dateren zij uit ongeveer 3200 v.Chr., de tijd waarin vanuit Opper-Egypte begonnen wordt aan de eenwording van Egypte, de eerste faraodynastieën aan de macht komen en de eerste hiërogliefen verschijnen. Ook bijzonder zijn de afmetingen; liefst een halve meter groot. Tenslotte de locatie. El Kab, het vroegere Nekheb, was samen met Nekhem, gelegen aan de andere kant van de Nijl, en daarom samen de tweelingsteden genoemd, in die tijd de belangrijkste politieke en religieuze en daarmee de dichtstbevolkte centra van Egypte.

 

 

Darnell en Huyge zijn dan ook van mening dat deze rotsinscriptie diende als een soort markeringspunt of wegwijzer voor de reizigers van en naar beide steden, en wel omdat veel van dergelijke inscripties uit latere tijden aangetroffen zijn op plaatsen waar wegen langs de Nijl of elders elkaar kruisen of zich splitsen. Mocht dit zo zijn, dan is het hiërogliefenschrift niet enkel en alleen de uitvinding van een bureaucratische elite die het schrift gebruikte om zijn macht te vestigen, zoals vaak wordt beweerd, maar heeft dit schrift vanaf het begin meerdere functies gehad waaruit ook de ‘gewone man’ zijn voordeel uit kon halen.
Interessant om nog te vermelden is dat het archeologische team vlakbij de vindplaats van dit tableau nog een andere inscriptie heeft gevonden uit omstreeks 4000-3500 v.Chr. Het betreft hier een kudde olifanten met, heel bijzonder, een vrouwtjesolifant met in haar buik een piepklein jong; een ongelooflijk zeldzaam vroeg voorbeeld van een manier om een zwanger dier af te beelden.
(Ben Speet)

Lees het volledige artikel en nog veel meer interessant historisch nieuws in de jongste G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts € 5,50!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder