Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Happy days are here again

05 maart 2017 Siebrand Krul

Met meer crew dan passengers aan boord was het leven op een cruiseschip in de jaren twintig en dertig een aangelegenheid voor de happy few. De expositie Cruise Away, te zien in de voormalige vertrekhal van het huidige Red Star Line Museum te Antwerpen, laat zien dat het de elite aan niets ontbrak.

Als grote havenstad was Antwerpen het eerste kwart van de 20ste eeuw de vertrekplaats voor miljoenen arme en iets minder arme emigranten, die overal uit Europa kwamen en de oversteek naar het grote Amerika waagden. Vanaf de jaren twintig werden het er zelfs zoveel, dat er vanuit de Nieuwe Wereld, onder druk van de zogeheten nativisten, maatregelen werden getroffen om de stroom in te dammen. Gevolg van deze immigratiebeperkingen was dat de grote rederijen gedwongen waren nieuwe markten te zoeken om hun enorme schepen rendabel te houden.
Deze werd gevonden in de vorm van luxe cruises, waarmee handig werd ingespeeld op het opkomende en lucratieve toerisme. In 1927 kostte een cruise van enkele maanden tussen de 2.000 en 30.000 dollar en was daarom alleen weggelegd voor de superrijken. Zij gingen bijvoorbeeld naar de Middellandse Zee, de Caraïben, Afrika of Noord- dan wel Latijns-Amerika en werden in de watten gelegd met goede spijzen, sport, lezingen, muziek en dans. Aan boord werd ook de World Cruise News verspreid, een krant met het laatste wereldnieuws, rechtstreeks afgeluisterd van de moderne radio.
Varen betekende nieuwe vrienden maken, netwerken en na thuiskomst imponeren. De vele dagboekfragmenten en zonnige kiekjes van zowel personeel als gasten getuigen van relatieve zorgeloosheid en verbazing over de nieuwe horizonten.
Eén van die gasten was Albert Einstein, hoogleraar aan de Pruisische Academie voor Wetenschappen, die in 1930 met de SS Belgenland naar Pasadena (Californië) voer om daar aan de universiteit onderzoek te doen. Het zou niet de eerste keer zijn dat hij per luxe cruise de oversteek maakte. Toen hem in 1933 tijdens de terugreis ter ore kwam dat Hitler aan de macht was gekomen, besloot hij aan boord zijn ontslagbrief te schrijven en definitief naar Amerika te verhuizen.
Een bezoek aan deze gratis expositie is niet compleet zonder een bezoek aan het museum. Het contrast tussen de wereld van landverhuizers en cruisegasten is actueler dan ooit en laat de onzekerheid, stress én verveling van het gemiddelde emigrantenbestaan zien. De brief van Einstein – hier te bewonderen – vormt zo een schakel tussen twee werelden.
(Jaap Krol)

Red Star Line Museum
Montevideostraat 3, Antwerpen
0033-32 98 27 70
www.redstarline.be
Cruise away
Tot 17 april, di-vrij 10-17, za-zo 10-18 uur

Lees over tal van boeiende historische tentoonstellingen in België, Nederland, en de Duitse grensstreek, in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts 5,50 euro!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder