Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Klassieke verleiding

21 september 2016 Siebrand Krul

De schilder Lawrence Alma-Tadema werd tijdens zijn leven wereldberoemd met zijn werk. Hij nam de kijker mee naar ‘alledaagse scenes uit de Klassieke Oudheid’ en brengt deze op een enigszins dromerige manier tot leven. Zijn beelden waren zo overtuigend, dat regisseurs al meer dan een eeuw zijn werk gebruiken als blauwdruk voor historische spektakelfilms. Het Fries Museum wijdt er nu een grote tentoonstelling aan.

Meer dan tachtig schilderijen uit de hele wereld vertellen, samen met persoonlijke voorwerpen en ?lmfragmenten, over zijn weg naar roem en hoe hij ons beeld van de Oudheid blijvend heeft bepaald. Alma-Tadema, klassieke verleiding is de grootste tentoonstelling gewijd aan zijn oeuvre in de afgelopen honderd jaar.
De Friese Lourens Alma-Tadema (1836-1912) kreeg zijn opleiding tot schilder in Antwerpen en werkte in Brussel tot hij in 1870 naar Londen vertrok. Daar zou hij de rest van zijn leven wonen en werken. Hij liet zich naturaliseren en Lourens werd Lawrence Alma-Tadema. De kunstenaar ontwikkelde zich in Engeland tot één van de belangrijkste schilders van zijn tijd.

 

Sir Lawrence Alma-Tadema, Amo Te Ama Me, 1881, (Coll. Fries Museum, Leeuwarden)

Sir Lawrence Alma-Tadema, Amo Te Ama Me, 1881, (Coll. Fries Museum, Leeuwarden)

Ridder Lourens
Hij had een enorm netwerk en schildert in opdracht van welgestelde zakenlieden. Ook tegenwoordig is zijn werk nog in het bezit van de groten der aarde zoals George Lucas, Andrew Lloyd Webber en het Nederlandse koningshuis. In 1899 werd Alma-Tadema geridderd en mocht zich voortaan ‘Sir’ noemen. Na zijn dood in 1912 liep Londen uit en werd hij als een beroemdheid begraven in de St. Paul’s Cathedral.

 

Sir Lawrence Alma-Tadema, Onbewuste rivalen, 1893. (Bristol Museums & Art Gallery, Bristol)

Sir Lawrence Alma-Tadema, Onbewuste rivalen, 1893. (Bristol Museums & Art Gallery, Bristol)

Hollywood
Sinds zijn huwelijksreis naar Rome en Pompeï was Alma-Tadema geboeid door de Klassieke Oudheid. Hij werkte als een archeoloog, verzamelde antieke voorwerpen en reconstrueerde het verleden. Met zijn penseel wist hij als eerste een verloren wereld tot leven te wekken. Menig regisseur laat zich door zijn werk inspireren bij het maken van historische blockbusters als Ben-Hur en Gladiator. De tentoonstelling in Leeuwarden laat zien hoe zijn werk al meer dan een eeuw de filmwereld heeft beïnvloed en daarmee ons beeld van de Oudheid bepaalde. Met deze originele invalshoek won het Fries Museum de tweejaarlijkse Turing Toekenning I (2015) van een half miljoen euro voor het beste tentoonstellingsplan van een Nederlands museum.

 

Sir Lawrence Alma-Tadema, Zelfportret van Lourens Alma Tadema, 1852. (Fries Museum, Leeuwarden/coll. Het Koninklijk Fries Genootschap, gift van Lawrence Alma-Tadema)

Sir Lawrence Alma-Tadema, Zelfportret van Lourens Alma Tadema, 1852. (Fries Museum, Leeuwarden/coll. Het Koninklijk Fries Genootschap, gift van Lawrence Alma-Tadema)

Ingang van het theater
Het Fries Museum beschikt over de grootste Alma-Tademacollectie van Nederland, deels gekregen van Alma-Tadema zelf en zijn dochters Laurence en Anna. In 2015 kocht het museum een belangrijk sleutelstuk van de kunstenaar: Ingang van het theater, dat decennialang eigendom was van de steenrijke Amerikaanse William H. Vanderbilt. Het schilderij wordt gezien als een van de belangrijkste werken van de hand van Alma-Tadema. Hij veroverde er de Amerikaanse markt mee en vestigde zo definitief zijn internationale roem. De expositie omvat ruim tweehonderd objecten, waaronder meer dan tachtig schilderijen van Alma-Tadema en tientallen tekeningen, prenten en voorwerpen uit zijn atelier.

 

Sir Lawrence Alma-Tadema, De rozen van Heliogabalus, 1888. (Coll. Pérez Simón, Mexico)

Sir Lawrence Alma-Tadema, De rozen van Heliogabalus, 1888. (Coll. Pérez Simón, Mexico)

Op reis
Alma-Tadema, klassieke verleiding gaat na Leeuwarden op reis door Europa. Het Fries Museum stuurt de tentoonstelling eerst naar Wenen en daarna naar Londen, waar Sir Lawrence Alma-Tadema zijn grootste internationale succes beleefde. Van 23 februari tot en met 18 juni 2017 is de expositie te zien in Belvedere in Wenen. Oostenrijks bekendste kunstcollectie is te vinden in dit museum dat huist in een van de Belvedere Paleizen, een UNESCO Werelderfgoedlocatie. Van 7 juli tot en met 29 oktober 2017 staat Alma-Tadema: At Home in Antiquity in Leighton House Museum, de voormalige woning en studio van de toonaangevende Victoriaanse kunstenaar Lord Leighton (1830-1896). Alma-Tadema was bevriend met Leighton en diens huis herinnert aan Tadema’s vergelijkbare huis en salonatelier in Londen. Leightons woning werd bescheiden gebouwd, maar groeide uit tot een ‘privépaleis van kunst’ en wordt nu beschouwd als een van de mooiste architectonische bezienswaardigheden in Londen.
Alma-Tadema, klassieke verleiding is onderdeel van Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad van Europa 2018.

(Openingsbeeld: Sir Lawrence Alma-Tadema, Een gunstig uitkijkpunt (detail), 1895. (Coll. Ann en Gordon Getty))


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder