Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Militair erfgoed in kaart

16 mei 2016 Siebrand Krul

Waar liep de Stelling van Amsterdam? Hoe groot was het inundatiegebied van de Nieuwe Hollandse waterlinie? Of waar bevinden zich Duitse bunkers uit WO II? Vragen waar de nieuwe digitale kaart van militair erfgoed van de RCE (Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed) antwoord op geeft. En trouwens: ook zonder militair erfgoed is het een lust om over de hyper-gedetailleerde kaarten te dwalen.

Het instrument maakt deel uit van de Landschapsatlas, die in de loop van dit jaar verder zal worden uitgebreid. De Militaire Landschapskaart geeft niet alleen locaties weer van militaire linies, maar ook van losse objecten, zoals kazematten en bunkers, vanaf de Opstand tegen de Spaanse Filips II tot en met de Koude oorlog; meer dan vijf eeuwen militaire geschiedenis zijn op de kaart gezet. Het is voor het eerst dat er zo’n volledig overzicht over dit onderwerp beschikbaar is. De kaart bestaat uit meerdere tijdslagen die ook afzonderlijk te raadplegen zijn. De kaart is voor iedereen die zich interesseert voor de zichtbare en soms ook wat minder zichtbare sporen die militaire acties in het Nederlandse landschap hebben achtergelaten.
De Rijksdienst heeft een speciale website voor cultuurlandschap ingericht: www.landschapinnl.nl. Op deze website is niet alleen te lezen over het militaire landschap, maar ook over andere landschapsthema’s, zoals agrarisch landschap, stedenbouw, infrastructuur en maritiem landschap. De militaire landschapskaart is te bekijken via landschapinnl.nl/militaire-landschapskaart.

 

Bezoek van de Britse minister Attlee aan de vernielingen en inundaties op Walcheren, 1945. (Foto: Nationaal Archief)

Bezoek van de Britse minister Attlee aan de vernielingen en inundaties op Walcheren, 1945. (Foto: Nationaal Archief)

Wat is militair landschap?
Nederlanders zijn er van oudsher goed in om het water naar hun hand te zetten; om het terug te dringen of juist in te zetten voor militaire doeleinden. Bij inundatie werd een uitgestrekt gebied expres onder water gezet met als doel de vijand tegen te houden of in ieder geval flink te hinderen. Vanaf de 16de tot en met de 20stee eeuw werd inundatie ingezet als belangrijkste troef om de steden te beschermen tegen vijandelijke invallen. Er werden tientallen linies en stellingen aangelegd: ingenieuze systemen van waterwerken bestaande uit sluisjes, stuwen en dammen. Deze systemen strekken zich uit over provincie- en gemeentegrenzen en vormen tot de dag van vandaag landschappelijke ‘ensembles’. De waardering voor dit soort erfgoed groeit; de Stelling van Amsterdam is werelderfgoed en de Nieuwe Hollandse Waterlinie wordt dit jaar integraal aangewezen als rijksmonument.

(Openingsfoto: Fort Uitermeer, Weesp. (Foto RCE))


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder