Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

‘Weest bedaard en hebt betrouwen!’

11 maart 2015 Siebrand Krul

Tijdens de Eerste Wereldoorlog produceerde de bezetter een eindeloze stroom aanplakbiljetten om met de bevolking te communiceren. Omdat de Duitsers niet uitblonken in helder taalgebruik, volgden enkele dagen later vaak affiches van de plaatselijke burgemeester met een uitleg.

Het stadsbestuur moest er vervolgens voor zorgen dat die affiches in voldoende exemplaren werden aangeplakt, zodat alle inwoners op de hoogte zouden zijn van de nieuwste wetten en reglementen. Doorheen deze affiches kan je volgen hoe mensen in Brugge, waar nu een tentoonstelling over deze aanpaksel loopt, vier jaar oorlog trachtten door te komen: van de nieuwsgierigheid in de eerste oorlogsdagen – toen de burgemeester de Bruggenaren moest verbieden om nog langer de troepenverplaatsingen per fiets, ‘motocyclette’ of ‘automobiel’ te volgen – tot de hongermaanden vlak voor de aardappeloogst in 1918. De verzameling oorlogsaffiches documenteert hoe allerlei producten, vooral voedingswaren, maar ook textiel, brandstof, rubber of koper, steeds zeldzamer en duurder werden. Al gauw nam de Duitse overheid de controle over de handel in deze producten over. Enkel geaccrediteerde handelaren mochten nog vee of voedingswaren opkopen en aan de winkels of slagers leveren.
De Bruggenaren vertrouwden de zaak niet helemaal en vreesden dat een deel van de oogst de Duitse oorlogsinspanning moest steunen. Bovendien waren op de zwarte markt hogere prijzen te krijgen dan in de officiële handel. Het hoeft niet te verwonderen dat er geregeld herinnerd en gedreigd moest worden opdat de door de staat geleide handel zou kunnen functioneren.
Gewassen waar voor de oorlog niemand naar omkeek, werden door de tekorten en door de ontwikkeling van nieuwe extractiemethodes opeens grondstoffen. Ook de Bruggenaren werden aangemoedigd om eikels, beukennootjes of de vruchten van de vlierbessenstruik te verzamelen, of zelfs om netels te hooien en ze gedroogd in te leveren.
De verzameling oorlogsaffiches van het Rijksarchief te Brugge overstijgt het lokale belang. De reglementen op de affiches golden immers voor de hele regio en voor de bezette kuststreek.
De tentoonstelling MEDEBURGERS! WEEST BEDAARD EN HEBT BETROUWEN! BRUGSE AFFICHES UIT OORLOGSTIJD, 1914-1918 is van 3 tot 27 maart 2015 te bezichtigen in het Rijksarchief te Brugge.


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder