Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

De meidagen van 1940

11 maart 2015 Siebrand Krul

In de nog nachtelijke ochtend van 10 mei 1940 gebeurde dan toch waar zo lang voor was gevreesd: Duitse troepen overschreden de grenzen van Nederland, België, Luxemburg en Frankrijk. De revanche voor wat er in 1918 was misgegaan voor Duitsland, was na een angstige ‘Schemeroorlog’ losgebarsten. Na enkele weken was de strijd over.

 

Lang hadden Nederland en België hun legers verwaarloosd en zich krampachtig vastgebeten in hun status van neutraliteit. Niet het minste of geringste mocht de Duitsers aanleiding geven binnen te vallen. Toen luitenant-generaal Edouard Van den Bergen, stafchef van het Belgische leger, afspraken met de Britten en Fransen maakte om hen vrije doorgang te geven bij een Duitse aanval, werd hij ontslagen.

Duitse soldaat op een dak in Gent, mei 1940.

Duitse soldaat op een dak in Gent, mei 1940.

Onder de voet gelopen
Eind jaren dertig was iedereen wel duidelijk dat een oorlog onvermijdelijk was. Het Nederlandse en Belgische leger gingen halsoverkop moderniseren, maar het was te weinig, te laat, te ondoordacht. Zo heerste nog altijd de overtuiging dat de strijd ging om infanterie en fortificaties en dat bijvoorbeeld tanks en vliegtuigen daarbij hulpmiddelen waren. Dat Polen met een Blitzkrieg, een stormloop met tanks, in de zomer van 1939 onder voet was gelopen, had in de Lage Landen niet tot wezenlijk andere militaire

Duitse troepen op het Rogiersplein in Brussel, nabij het oude Gare du Nord. (Foto Otto Kropf, coll. Otto Spronk/Soma)

Duitse troepen op het Rogiersplein in Brussel, nabij het oude Gare du Nord. (Foto Otto Kropf, coll. Otto Spronk/Soma)

inzichten geleid. Het fenomenale nieuwe Belgische fort Eben Emael, nabij Maastricht, werd door de Duitsers met nota bene zweefvliegtuigen op de eerste oorlogsdag veroverd. Nederland concentreerde zich op de verdediging van het Hollandse deel van het land en gaf de rest min of meer op. Ondanks de chaos waarin de Duitsers bij de slag om Den Haag belandden (en meer dan 500

Intro-wb2

vliegtuigen verloren), was ook de bezetting van Nederland een kwestie van dagen. Dat de Duitsers er niet voor terugschrokken om de gruwelen uit WO I tegen de burgerbevolking te herhalen, bewees het brandbombardement op Rotterdam.
Van de bange jaren die zouden komen, had men nog geen weet. (openingsbeeld: Duitse soldaten trekken over het Vlaamse platteland)

In de nieuwste G-GESCHIEDENIS veel artikelen over wat er in de meidagen van 1940 in Nederland en België gebeurde: het geweld, maar ook het dagelijks leven dat soms in opmerkelijke achteloosheid voortkabbelde. Met onder meer bijdragen van het NIOD, het Nationaal Archief en het Instituut voor Militaire Historie. Nu overal te koop voor slechts 5,50 euro!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder