Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Circumvallatielinie?

12 september 2014 Siebrand Krul

Het verdedigingswerk de Circumvallatielinie van zo’n vijftien kilometer rond de stad Grol, aangelegd bij de belegering en verovering van de stad op de Spanjaarden door prins Frederik Hendrik in 1627, wordt een archeologisch rijksmonument. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft daarover bericht aan alle belanghebbenden, bijvoorbeeld eigenaren van percelen op de Circumvallatielinie.

De Rijksdienst schrijft: ‘In tegenstelling tot de meeste andere linies in Nederland uit de Tachtigjarige Oorlog is de Circumvallatielinie van Groenlo voor het overgrote deel in de grond bewaard gebleven. De linie rond Groenlo is daarmee een structuur die van groot belang voor de geschiedenis van Nederland in de Gouden Eeuw. Voor de Circumvallatielinie rond Groenlo bestaat ook vanuit de regio al jaren grote belangstelling. Zo worden er regelmatig festiviteiten georganiseerd die met de slag om Groenlo in verband staan en is hierover een publieksboek verschenen. De Circumvallatielinie leeft onder de bevolking’. Circumvallatie betekent zoveel als een omwalling, omschansing.

Zorgvuldig
De aanwijzing van de linie tot archeologisch rijksmonument ís veel meer dan een papieren kwestie. Ze vereist grote zorgvuldigheid met de belanghebbenden, zoals grondeigenaren, gebruikers en de gemeenten Oost-Gelre en Berkelland, op wier grond de linie ligt. Ook wordt er op gewezen dat de wettelijke bescherming consequenties kan hebben.

Stedendwinger
Zoals gezegd is de linie in 1627 door het leger van prins Frederik Hendrik aangelegd rond de stad Grol op een afstand van zo’n 2,5 tot drie kilometer van de veste, met een totale lengte van rond vijftien kilometer of, zoals het destijds heette, drie uur gaans te paard. Op die manier kon vanuit de stad het leger van de prins – dat in totaal 27.000 man sterk was – niet worden beschoten. Stedendwinger Frederik Hendrik liet het leger een dag na aankomst al beginnen met de bouw van de linie. In het wetenschappelijke en zeer omvangrijke boek ‘Groenlo in de Tachtigjarige Oorlog’ van Joep van der Pluijm wordt vermeld dat de Stedendwinger bang was voor een aanval van buitenaf door het Spaanse leger onder leiding van graaf Van den Berg om op die manier de stad Grol te ontzetten. Die aanval is er destijds overigens niet gekomen.

Luchtfoto’s
In de loop van de tijd zijn er al heel wat mensen geweest die zich met de linie hebben beziggehouden. Al in 1896 heeft Röring daar een boekje over geschreven; Vemer heeft er in zijn boek ‘Kroniek van Groenlo’ tevens melding van gemaakt en Jan Penterman uit Lichtenvoorde deed dat ook. Bij zijn afstudeeropdracht in 1983 heeft Godfried Nijs uit Lichtenvoorde een scriptie over de linie geschreven en hij maakte samen met Joep van der Pluijm in 2008 het boek ’Kijk op de Linie’ met als ondertitel ‘op zoek naar de Circumvallatielinie uit 1627 rondom Groenlo’.
De linie heeft dus al heel wat enthousiaste ‘beoefenaren’ gehad, maar de diverse onderzoeken kregen een extra stimulans door de luchtfoto’s die in de droge zomer van 2003 en in 2006 werden gemaakt en waar grote delen van de linie zich als het ware openbaarden. De linie loopt zoals gezegd in een grote cirkel van vijftien kilometer om Groenlo heen onder andere via Lievelde. De linie was versterkt met een vijftal schansen – extra verdedigingsbolwerken – waarvan de Engelse Schans bij Lievelde eigenlijk wel de meest bekende is. Deze is daar ook zichtbaar, onder meer vanuit de nieuwe uitkijktoren.


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder