Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Beatleshaar: jasses!

01 maart 2014 [412] Olivier Keun

Vijftig jaar geleden veroverden de Britse Beatles Amerika. Toen ze in New York arriveerden, ging de discussie niet over hun muziek, maar over hun schokkende kapsels. ‘Beatles-haar’ werd ook in Europa door ouderen met een extra vieze gelaatsuitdrukking uitgesproken. De Beatles kwamen naar de VS om op te treden in de Ed Sullivan Show, 9 februari 1964.

In de drie jaar ervoor was de band in Groot-Brittannië al heel populair geworden, achternagezeten door horden gillende jongeren, vooral meisjes. In Amerika waren alleen een paar singeltjes van Capitol Records bekend, plus dat de Beatles in Engeland zekere onrust onder de jeugd opwekte.
Zo´n 74 miljoen mensen (38% van de bevolking) schakelde om acht uur de televisie aan om het Amerikaanse debuut van de Beatles te zien. De Liverpoolboys speelden onder andere “She Loves You” en “I Want to Hold Your Hand”. Vandaag de dag wordt dat moment gezien als een waterscheiding, een scharnierpunt in de geschiedenis van de Amerikaanse populaire muziek omdat alles wat erna kwam, erdoor werd beïnvloed.

 

Gillende meisjes wachten The Beatles op John F. Kennedy Airport in New York op, 7 februari 1964.

Gillende meisjes wachten The Beatles op John F. Kennedy Airport in New York op, 7 februari 1964.

Kapsels
In die dagen ging het in de pers echter vooral over het ‘onverzorgde’ kapsel van de muzikanten, in elk geval was het nogal onconventioneel. Vlak voor hun komst schreef de New Yorker “Their appearance, to judge by photographs of them in the English press, is distinctive, their getup including identical haircuts in dishmop—or as one London newspaper put it, Ancient British—style, and lapelless suits patterned after a Pierre Cardin design.” Time schreef “They look like shaggy Peter Pans, with their mushroom-haircuts and high white shirt collars.” Life Magazine had het over “four shrewdly goofy-looking lads” en stelde bezorgde Amerikaanse ouders gerust met de vaststelling dat in Engeland onder ouderen de zekerheid heerste dat het toch wel nette jongemannen waren die keurige muziek maakten. Een enkele journalist kon zijn walging over de woeste haardos amper onderdrukken maar constateerde dat het in elk geval schoon was.
Maar hoewel Beatle-pruiken als zoete broodjes over de toonbank gingen, er werd ook geciteerd uit verboden door Engelse schoolhoofden: “This ridiculous style brings out the worst in boys, it makes them look like morons.”

Rock ’n roll is dood
Een paar dagen na het optreden in de Ed Sullivan Show probeerde psycholoog Joyce Brothers de populariteit te verklaren. Dat kon volgens haar onmogelijk alleen door de muziek komen. De Beatles gedroegen zich als adolescente vrouwen en dat verklaarde waarom vooral jonge meisjes helemaal uit hun bol gingen.
Er werden duizenden pagina’s volgeschreven in de zoektocht naar verklaringen voor de massa-hysterie rond de groep. De muziek zelf deed er amper toe, wat wel werd verklaard uit het sentiment dat in 1964 heerste: rock ’n roll is dood, finished. Het blad Rolling Stone stelde vast: “By early 1964, in fact, America had mostly left rock & roll behind.” Hij somde op: Buddy Holly dood, Jerry Lee Lewis en Chuck Berry verdreven naar reservelijstjes, Elvis zat in het leger. Het was over en uit en het allerlaatste wat werd verwacht was dat een bandje uit Engeland dat allemaal ontkende. Daar keek men immers vooral naar Amerikaanse voorbeelden; andersom gebeurde nooit. De enige logische verklaring voor het stormachtige succes van de Beatles in Amerika was dat het een voorbijgaand incident was, zoals een komeetinslag: je verwacht het niet en het gebeurt nooit opnieuw.

 

The Beatles treden op tijdens de Ed Sullivan Show.

The Beatles treden op tijdens de Ed Sullivan Show.

Muziekfilms
Achteraf is wel duidelijk dat de Amerikaanse rock ’n roll verre van dood was, en dat het Beatles-optreden in de Ed Sullivan Show het sein was voor een overdonderende overheersing door de Beatles van de Amerikaanse muziekwereld: van 1964 tot 1970 stonden de Engelsen een derde van de tijd op nummer één. Ze werden veruit de best verkopende artiesten in de VS en ontkenden een vloed aan Britse toppers, van de Rolling Stones tot The Who. Zij begonnen met mega-optredens in stadions en lieten de voorlopers van muziekvideo’s maken, zoals  A Hard Day’s Night en Help!
Na drie avonden optredens in de Ed Sullivan Show en concerten in New York, Washington, en Miami, vlogen de Beatles op 22 februari terug naar huis.
(Smithsonian/Joseph Stromberg/Siebrand Krul)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder