Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Neanderthal-interieurkunst?

03 januari 2014 [412] Olivier Keun

Het stereotype beeld van de Neanderthaler van een slordig gebouwde bruut is snel aan het veranderen. Recent onderzoek duidt op hun voorliefde voor verfijnd gereedschap, kunstzinnige uiting en nu heeft een nieuwe studie, onder leiding van Julien Riel-Salvatore, uitgewezen dat de Neanderthalers hun woongrotten zeker niet lukraak versierden maar juist heel weloverwogen inrichtten, met functies voor elk deel.

Wanddecoratie
Het nieuwe onderzoek geeft geen baanbrekend nieuw beeld van onze voorouders, maar bevestigt eens temeer dat Neanderthalers dagelijks handelingen verrichtten die exclusief bij menselijk gedrag horen. Riel-Salvatore en zijn team zijn zorgvuldig aan het graven geweest in grotten die bekend staan als Riparo Bombrini, in Italië. De uitkomst is dat duizenden jaren achtereen de grot ettelijke fases in gebruik is geweest, vaak voor verschillende doeleinden. Dan weer als voorraadschuur, dan weer voor langere tijd als behuizing. Afhankelijk van het gebruik werden wandversieringen aangebracht, al naar gelang de plaats in de grot gebaseerd op verschillende benuttingen, waarvan die van jagen en slachten de bekendste zijn.

Wilde dieren’
Wanneer de Neanderthalers langdurig in de grot woonden, legden ze de vuurplaats, of haard, achterin aan. Dat is praktisch vanwege de verdeling van licht en warmte. Risicovolle bezigheden zoals het maken van stenen gereedschap of het slachten van prooi kregen een eigen plek, elders in de grot. Lawaaiige activiteiten beperkte men tot de grotingang, ook al om onwelkome wilde dieren weg te houden die afkwamen op geslachte buit of rottend vleesafval. Het is bijzonder dat over zulke zaken werd nagedacht en dat gewoonten die op ervaringen waren gebaseerd, in het mondeling geheugen van de groep behouden bleven: wanneer de grot na vele jaren leegstand opnieuw in gebruik werd genomen, kregen de diverse onderdelen dezelfde functies als voorheen.
(Jaroslav A. Polák/Colin Schultz)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder