Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

André Cools, de man die te veel wist

14 mei 2013 [412] Olivier Keun

Twee kogels maakten een einde aan het leven van de Waalse socialistische politicus André Cools. Waarom de peetvader van de PS die maandag 18 juli 1991 moest sterven, is nog altijd niet opgehelderd. Misschien brengt een nieuw assisenproces klaarheid in de zaak.

Op het ogenblik van de moord speelde Cools geen rol van betekenis meer in de nationale Belgische politiek. In de jaren 1970 was hij nochtans ‘incontournable’. Als voorzitter van de PS en enige tijd vicepremier lag hij mee aan de basis van het beruchte Egmontakkoord.
Hij plooide zich nadien op het lokale niveau terug, eerst binnen de Waalse regering, nadien als burgemeester van Flémalle nabij Luik. Dankzij zijn uitgebreid netwerk van contacten probeerde hij de economische teloorgang van de regio af te stoppen en deed dat zonder veel scrupules met geld van allerhande overheidsinstellingen: ‘ik ben de gangster van de openbare sector’, liet hij zich ooit ontvallen.
Cools was een volbloed socialist. Zijn ouders baatten het Volkshuis in Flémalle uit waar begrippen als vriendschap en solidariteit nog tastbaar waren. De jonge Cools kon de humaniora afmaken met financiële steun van vrienden van zijn vader die zelf het concentratiekamp van Mauthausen niet overleefde.
Hij had daardoor een sterk ontwikkeld rechtvaardigheidsgevoel en dat zou hem fataal worden. Zelf was hij geen doetje, wel een tiran. Zijn kolerieke en brutale optreden leverde hem vele vijanden op. Hij droeg regelmatig een pistool op zak na verschillende doodsbedreigingen.
Vooral binnen zijn eigen partij had hij heel wat tegenstanders omdat hij van alle zaakjes op de hoogte was die het daglicht niet konden verdragen. Op het laatste partijbureau dat hij bijwoonde, dreigde hij dossiers boven te halen die aantoonden dat sommige aanwezigen hun verkiezingscampagne met smeergeld betaalden. De drie kameraden die hij bedoelde, waren niet van de minsten: de drie Guys, ofwel voorzitter Guy Spitaels en de ministers Guy Mathot en Guy Coëme.
Precies de brutale moord op Cools toen hij ’s ochtends in zijn wagen wilde stappen, opende voor de PS én voor de Belgische politiek de doos van Pandora. De jonge onderzoeksrechter Véronique Ancia opende het ene stinkende potje na het andere. De Agusta-affaire was de bekendste. De Italiaanse helikopterbouwer had smeergeld betaald dat via een Zwitserse rekening naar de socialistische partij vloeide. Tal van excellenties, onder meer de drie Guys en Navo-secretaris-generaal Willy Claes, moesten ontslag nemen.
Een onderzoek naar de diefstal van en de zwendel in juwelen en waardepapieren zou jaren later leiden tot de opheldering van de moord. De speurders kregen al snel twee figuren in het vizier die nauwe banden hadden met de Italiaanse maffia: Richard Taxquet en Pino De Mauro, beiden kabinetsmedewerkers van PS-minister Alain Van Der Biest. Van die laatste was geweten dat hij meer aanleg voor poëzie en alcohol had dan voor politiek. Cools was de drankzucht van zijn poulain grondig beu, evenals de aanwezigheid op het kabinet van die ‘mandolinespeler’ Taxquet. Door een anoniem getuigenis werden de twee Tunesische huurmoordenaars in eigen land opgepakt en veroordeeld.
Wie de opdrachtgever was, is nog een raadsel. Van Der Biest pleegde in 2002 zelfmoord. Taxquet werd tot twintig jaar cel veroordeeld als brein achter de moord, maar vocht dat vonnis aan bij het Europees Hof van de Rechten van de Mens omdat het niet gemotiveerd was. Met gunstig resultaat zodat hoogstwaarschijnlijk een nieuw assisenproces volgt, ook al is Taxquet intussen een vrij man.
(Luc Minten)

Lees over deze en andere mysterieuze moordaanslagen uit de Belgische en wereldgeschiedenis in de nieuwe editie van G/Geschiedenis. Nu overal te koop!

Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder