Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Beatrix heeft gehandhaafd

25 april 2013 [412] Olivier Keun

De aankondiging van koningin Beatrix op 28 januari jongstleden dat zij op 30 april haar ambt zal neerleggen ten faveure van haar zoon, kroonprins Willem-Alexander en zijn echtgenote prinses Máxima, moet Lars Andersson, Lukas Burgering en Heidi Wulfsen, de makers van de televisiedocumentaire 25 kroonjaren ter gelegenheid van het 25-jarig ambtsjubileum van Beatrix in 2005 en alle drie nauw betrokken bij de parlementaire verslaggeving, als muziek in de oren hebben geklonken.

Drie jaar geleden namelijk hadden zij het plan opgevat van deze documentaire een vervolg te maken, zij het deze keer in de vorm van een boek dat in de loop van 2013 zou worden gepubliceerd. Om ervoor te zorgen dat hun boek niet als mosterd na de maaltijd zou verschijnen, hebben de drie auteurs een bewonderenswaardige inspanning geleverd om hun werk ruim vóór de dag van de abdicatie te presenteren.
Aan de hand van uitgebreide gesprekken met de ex-premiers die onder de majesteit hebben gediend (Van Agt, Lubbers, Kok en Balkende), verschillende (oud)politici en ‘gewone’ Nederlanders wier pad dat van Beatrix hebben gekruist, proberen de auteurs te duiden hoe onder Beatrix de monarchie functioneerde, hoe ver haar vermeende macht reikte en vooral hoe zij haar rol vervulde in een Nederland dat tijdens haar 33-jarige regering onherkenbaar veranderde door onder andere de voortschrijdende individualisering, commercialisering, het globalisme, het oprukkende populisme en de opkomst van de commerciële en sociale media. Grote onthullingen blijven in het beantwoorden van deze vragen evenwel achterwege, deels omdat de gesprekpartners van de auteurs uit respect en/of bewondering vaak blijven steken in algemene bewoordingen en het achterste van hun tong niet laten zien. Het beeld dat veel Nederlanders van hun vorstin hebben zal bij het lezen van dit boek dan ook niet behoeven te worden bijgesteld, het beeld van een hardwerkende, plichtsgetrouwe vrouw, die in de loop der jaren steeds minder afstandelijk werd en dichter bij haar volk kwam te staan en net als haar onderdanen moest ondervinden dat elk huis zijn kruis heeft. Dat wil echter niet zeggen dat Ik zal handhaven geen waarde heeft. Het geeft een uitstekend overzicht van dertig jaar politieke en parlementaire geschiedenis, een geschiedenis waarin, in weerwil van wat sommigen beweren, de monarchie slechts een bescheiden rol heeft gespeeld. Terecht stellen de auteurs dan ook dat Beatrix haar opvolger en het land een grote dienst heeft bewezen door de beperktheid van haar koninklijke rechten te accepteren en niet, zoals haar grootmoeder en overgrootvader hebben gedaan, de grenzen van haar macht te verkennen.
(Ben Speet)
Lars Andersson, Lukas Burgering, Heidi Wulfsen, Ik zal handhaven. Beatrix, koningin in een veranderend land. Boom Amsterdam, 2013. 304 blz. € 19,90 ISBN 9 789461 056597


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder