Stelling

Rusland leert selectief uit zijn eigen geschiedenis

Stem

Agenda

Manhattan Masters

Het Haagse museum Mauritshuis wist een zeer bijzondere tentoonstelling voor elkaar te krijgen: tien schilderijen van Hollandse meesters uit The Frick Collection in New York. Voor het eerst in zijn bestaan zal het Amerikaanse museum deze kunstwerken in bruikleen geven aan een Europees museum, terwijl het eigen gebouw wordt gerenoveerd.

Op weg naar het einde

Na restauratie is De dood van Maria van Hugo van der Goes terug in het Sint-Janshospitaal. Oog in oog met de dood. Hugo van de Goes, oude meesters, nieuwe blikken is een studie naar de sterfelijkheid. Samen met Jan van Eyck (1390-1441) en Rogier van der Weyden (ong. 1399-1464) is Hugo van der Goes (1440-1482/83) één van de spilfiguren van de Vlaamse Primitieven.

Loe de Jong goes digital

11 maart 2013 [412] Olivier Keun

De wetenschappelijke editie van ‘Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog’ van dr. L. de Jong en de reacties daarop zijn door een samenwerking van het NIOD, ILPS-UvA, VU en Meertens digitaal doorzoekbaar gemaakt op http://www.loedejongdigitaal.nl. Welke verrijkingen geeft deze website voor geïnteresseerden en onderzoekers, is het een ‘handig’ zoekinstrument en kunnen er nieuwe vragen mee worden aangeboord?

De toegevoegde waarde van deze website is dat je via het ingeven van zoekterm(en) alle vermeldingen vindt in het standaardwerk van De Jong. De gebruiker moet er echter op bedacht zijn dat op iedere pagina enkele letters verkeerd zijn ingelezen door het scanprogramma, waardoor mismatches kunnen voorkomen. Wanneer je via het zoekscherm naast de lopende tekst tegelijkertijd de verantwoording, de appendices én de correcties wil doorzoeken, krijg je een foutmelding. De weergave van de treffers wordt geordend op mate van relevantie. Via de ‘hulp knop’ leren we dat dit een ordening is gebaseerd op ’Lucene scoring’, een maat die alleen statistisch is uitgelegd. De website biedt de mogelijkheid om de treffers te sorteren naar boekvolgorde. Na de algemene zoekopdracht kan men verfijnd doorzoeken in specifieke boekdelen en hoofdstukken. Een handige mogelijkheid is voorts dat de zoekresultaten opgeslagen kunnen worden in verschillende formats. Hierdoor zijn ze gemakkelijk in te lezen in diverse programma’s en te bewerken voor verdere bestudering of analyse.
De titel van de website luidt ‘Verrijkt Koninkrijk’. Deze website verrijkt de digitale versie van De Jong, beschikbaar op de website van het NIOD, met zoek- en opslagopties waardoor De Jongs werk makkelijk vanuit verschillende invalshoeken gelezen kan worden. Mogelijkheden die tot een verrijking van de ‘platte tekst’ leiden, en daarmee tot nieuwe vraagstellingen, zijn vooralsnog achterwege gelaten. Zo zou de tekst integraal aan elkaar gekoppeld kunnen worden, zoals het koppelen van de errata of bepaalde reacties aan de betreffende tekst in De Jongs werk. Een koppeling naar de Beeldbank van het NIOD zou het ontbreken van de foto’s en illustraties kunnen compenseren. Het beschikbaar maken van gegevens over de context van de tekst en de auteur is een andere optie. Vragen over de werkwijze van De Jong, zoals de manier waarop hij zijn onderzoeksgegevens verzamelde, archiveerde en verwerkte tot tekst , en over de wisselwerking met de begeleidingscommissie zouden dan gesteld en beantwoord kunnen worden. In digitale vorm kunnen De Jongs correspondentiearchief, de notulen van redactievergaderingen en zijn onderzoekscartotheek veel context verschaffen over de ontstaansgeschiedenis van zijn werk.
De website is een handig zoek-, ordenings- en opslaginstrument maar is nu nog amper aangekleed. Verrijking met bijvoorbeeld contextgegevens en andere gedigitaliseerde archieven is een voorwaarde om nieuwe vragen te kunnen stellen en beantwoorden over de Tweede Wereldoorlog, over de werkwijze van De Jong, of over geschiedschrijving. Eén ding staat wel vast: door De Jong full-text searchable beschikbaar te stellen zal zijn invloed op de geschiedschrijving postuum herleven. De vraag rijst dan ook welke belangrijke geschiedwerken werken De Jongs digitale pad gaan volgen.
(Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis/KNAW; Raymund Schütz, VU en Peter Tammes, University of Southampton)


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Het gezicht van de Eerste Wereldoorlog

Vol van haat voor alles wat Duits was, kon de Britse soldaat F.A.J. ‘Tanky’ Taylor er niet aan weerstaan om een krijgsgevangene die hij ‘een bijzonder lelijk specimen’ vond de huid vol te schelden. Als reactie haalde de Duitser een aantal foto's uit zijn borstzak. ‘De eerste foto toonde een hoofd, maar onder de ogen, die een meelijwekkende, wanhopige blik hadden, was helemaal geen gezicht te zien. Alleen maar een afschuwelijke puinhoop.

Lees verder

Kroniek

Wilde anti-piratenactie

Op 9 november 1822, tweehonderd jaar geleden, vond voor de kust van Cuba een zeeslag plaats tussen de schoener USS Alligator van de Amerikaanse marine en een squadron van drie piratenschoeners. De actie moest een einde maken aan de piraterij in West-Indië. Zo’n 25 kilometer van Matanzas, Cuba, had een grote bende piraten verschillende schepen gekaapt en hield ze vast voor losgeld.

Lees verder

Heilige van de week

Carolus Borromeus

4 november († 1584) Carolus is een Latijnse vorm van het Germaanse woord karel of kerel, dat vrije man betekent. Al op drieëntwintig jarige leeftijd is Carlo kardinaal en aartsbisschop van de Italiaanse stad Milaan. Zijn oom is paus en kan deze slimme jongeman goed gebruiken in Rome. Hij geeft hem het bestuur van de pauselijke staat. Aartsbisschop van Milaan is hij, tot zijn verdriet, alleen maar in naam.

Lees verder