Stelling

Aanschouwelijke geschiedenis begint onder je eigen voeten

Stem

Agenda

Rondjes om de kerk
Omdat het officiële wielermuseum te Roeselare wegens verbouwing is gesloten, is er in de naburige Paterskerk een speciale tentoonstelling te zien: Koers is religie. Tot in ieder geval eind 2017 wordt hier de geschiedenis van het wielrennen van een religieuze dimensie voorzien. Nederlanders zijn altijd een beetje jaloers op de Belgische wielercultuur. De enige klassieker van betekenis, de Amstel Gold Race, heeft geen enkele bijnaam, terwijl de Ronde van Vlaanderen liefkozend ‘de Ronde’, ‘Vlaanderens Mooiste’ of ‘de Hoogmis’ wordt genoemd.
Ballerina in oorlogstijd
Over filmster Audrey Hepburn gaat het verhaal dat ze betrokken was bij het Arnhemse verzet. Zo zou ze tijdens Operatie Market Garden onder andere koerierster voor de geallieerden zijn geweest. Een misvatting, zo blijkt uit archiefonderzoek van het Airborne Museum. Toch is de tentoonstelling 'Moederliefde – Ella en Audrey' geen rectificatie.

Happy days are here again

05 maart 2017 skrul

Met meer crew dan passengers aan boord was het leven op een cruiseschip in de jaren twintig en dertig een aangelegenheid voor de happy few. De expositie Cruise Away, te zien in de voormalige vertrekhal van het huidige Red Star Line Museum te Antwerpen, laat zien dat het de elite aan niets ontbrak.

Als grote havenstad was Antwerpen het eerste kwart van de 20ste eeuw de vertrekplaats voor miljoenen arme en iets minder arme emigranten, die overal uit Europa kwamen en de oversteek naar het grote Amerika waagden. Vanaf de jaren twintig werden het er zelfs zoveel, dat er vanuit de Nieuwe Wereld, onder druk van de zogeheten nativisten, maatregelen werden getroffen om de stroom in te dammen. Gevolg van deze immigratiebeperkingen was dat de grote rederijen gedwongen waren nieuwe markten te zoeken om hun enorme schepen rendabel te houden.
Deze werd gevonden in de vorm van luxe cruises, waarmee handig werd ingespeeld op het opkomende en lucratieve toerisme. In 1927 kostte een cruise van enkele maanden tussen de 2.000 en 30.000 dollar en was daarom alleen weggelegd voor de superrijken. Zij gingen bijvoorbeeld naar de Middellandse Zee, de Caraïben, Afrika of Noord- dan wel Latijns-Amerika en werden in de watten gelegd met goede spijzen, sport, lezingen, muziek en dans. Aan boord werd ook de World Cruise News verspreid, een krant met het laatste wereldnieuws, rechtstreeks afgeluisterd van de moderne radio.
Varen betekende nieuwe vrienden maken, netwerken en na thuiskomst imponeren. De vele dagboekfragmenten en zonnige kiekjes van zowel personeel als gasten getuigen van relatieve zorgeloosheid en verbazing over de nieuwe horizonten.
Eén van die gasten was Albert Einstein, hoogleraar aan de Pruisische Academie voor Wetenschappen, die in 1930 met de SS Belgenland naar Pasadena (Californië) voer om daar aan de universiteit onderzoek te doen. Het zou niet de eerste keer zijn dat hij per luxe cruise de oversteek maakte. Toen hem in 1933 tijdens de terugreis ter ore kwam dat Hitler aan de macht was gekomen, besloot hij aan boord zijn ontslagbrief te schrijven en definitief naar Amerika te verhuizen.
Een bezoek aan deze gratis expositie is niet compleet zonder een bezoek aan het museum. Het contrast tussen de wereld van landverhuizers en cruisegasten is actueler dan ooit en laat de onzekerheid, stress én verveling van het gemiddelde emigrantenbestaan zien. De brief van Einstein – hier te bewonderen – vormt zo een schakel tussen twee werelden.
(Jaap Krol)

Red Star Line Museum
Montevideostraat 3, Antwerpen
0033-32 98 27 70
www.redstarline.be
Cruise away
Tot 17 april, di-vrij 10-17, za-zo 10-18 uur

Lees over tal van boeiende historische tentoonstellingen in België, Nederland, en de Duitse grensstreek, in de nieuwe G-GESCHIEDENIS. Nu overal te koop voor slechts 5,50 euro!


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Meer dan een ‘liekeszanger’

‘Ik wil deze nacht in de straten verdwalen – dans cette nuit j’ai envie de me perdre’. Het allerbekendste nummer van Wannes Van de Velde (1937-2008) typeert deze artistieke duizendpoot ten voeten uit. Hij was een rusteloze, heel gevoelige ziel die ervan hield om in ‘zijn’ kosmopolitische Antwerpen rond te dolen en daar inspiratie op te doen voor een indrukwekkend oeuvre van teksten, liederen en tekeningen.

Lees verder

Kroniek

Grutte Pier belegert Medemblik

In juni 1517, 500 jaar geleden, slaat Pier Gerlofs Donia het beleg voor Medemblik. Het landsdeel heet West-Friesland, maar behoort tot Holland. Voor Donia, vanwege zijn enorme gestalte bekend als Grutte Pier, is dit vijandig gebied. Zijn leger, de ‘Arumer Zwarte Hoop’ vocht tegen de Hollanders, die met de Saksen zijn Friesland aanvielen, zijn dorp hadden geplunderd, zijn vrouw hadden vermoord. Feitelijk is hij een vroege verzetsstrijders tegen de Habsburgers.

Lees verder

Heilige van de week

Theresia van Avilla - 15 oktober († 1582)

De naam Theresia komt waarschijnlijk van het Griekse woord voor warmte, zomer, of het Griekse jageres. Misschien betekent de naam wel bewoonster van het eiland Thera, tegenwoordig Santorini.

Lees verder