Stelling

Het Brusselse Legermuseum is een onbedoelde tijdmachine, een museum-museum

Stem

Agenda

Happy days are here again
Met meer crew dan passengers aan boord was het leven op een cruiseschip in de jaren twintig en dertig een aangelegenheid voor de happy few. De expositie Cruise Away, te zien in de voormalige vertrekhal van het huidige Red Star Line Museum te Antwerpen, laat zien dat het de elite aan niets ontbrak.

Soho aan de Geul

22 oktober 2016 skrul

Het verhaal van Neutraal Moresnet, intussen een deel van de Belgische gemeente Kelmis, leest als een onwaarschijnlijke samenloop van omstandigheden. Door slordige landmeters en onachtzame diplomaten op het Congres van Wenen bleek een smalle strook van 300 hectare noch aan Pruisen, noch aan het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden toe te behoren. Eén pennentrek achteraf zou die vergissing wel corrigeren, dacht iedereen, maar onder de bossen lag de rijkste zinkspaatgroeve van Europa.

Enkele jaren voordien had een Luikenaar een reductieoven uitgevonden om zinkspaat in haast pure vorm te ‘distilleren’ tot een vrij licht en roestvrij metaal, ideaal in contact met water. Daarom wist dat ministaatje van 1816 tot 1920 als een staatsrechtelijk curiosum te overleven. Pruisen en het Verenigd Koninkrijk van Willem I, later België, gunden elkaar de fenomenale inkomsten niet die onbelast toekwamen aan de aandeelhouders van Vieille Montagne. Door een gebrek aan wetten trok het landje, behalve onversneden kapitalisten, een bont allegaartje aan van criminelen, smokkelaars, dienstweigeraars, ongehuwde moeders, prostitués, gokkers en alcoholstokers, ja zelfs de meer idealistisch ingestelde Esperantisten. Soho aan de Geul dus.
Misschien nog onwaarschijnlijker is dat in een tijdsspanne van enkele weken twee boeken over Moresnet verschenen zijn. Gelauwerd historicus David Van Reybrouck schreef voor de Boekenweek een inspirerend essay over hoe grenzen levens van mensen kunnen overhoop halen en tekenen. Wetenschapsjournalist Philip Dröge is vooral geïnteresseerd in het politieke en economische machtsspel dat dit curiosum zo lang in stand wist te houden, en weet dat in een heel vlotte, vermakelijke, bijna ironische stijl te verpakken. Samengevat, twee voortreffelijke werken voor een historisch fait-divers.
(Luc Minten)

Philip Dröge
Moresnet. Opkomst en ondergang van een vergeten buurlandje
Unieboek/Spectrum, Houten 2016, 271 blz., € 19,99 ISBN 978 90 0034 960 9


Zoeken

Vul hieronder uw zoekterm in:



Boekbespreking

Hij die Vlaanderen leerde lezen

De man die zijn (Vlaamse) volk zogezegd leerde lezen was Hendrik Conscience (1812-1883), ook lang een vaste waarde op de boekenlijst van menige middelbare scholier in (Zuid-) Nederland. Van het honderdtal romans dat Conscience schreef, waren er tachtig jaar geleden genoeg titels aanwezig in elke bibliotheek. Alle 19de-eeuwse genres werden door de veelschrijver Conscience gebruikt om zijn kleinburgerlijke publiek te blijven voorzien van leesvoer. Zijn historische romans zoals De Loteling of De Boerenkrijg ademen nu een gezapige rooms-katholieke levensfilosofie en neigen naar het minimaliseren van sociale tegenstellingen.

Lees verder

Kroniek

Samen

Zestig jaar geleden, op 25 maart 1957, ondertekenen België, de Bondsrepubliek, Luxemburg, Nederland, Frankrijk en Italië in Rome het verdrag van de Europese Gemeenschap plus dat van de Europese Atoomgemeenschap (Euratom) en de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal. De Verdragen van Rome gelden als fundament van de Europese Unie.

Lees verder

Heilige van de week

Theresia van Avilla - 15 oktober († 1582)

De naam Theresia komt waarschijnlijk van het Griekse woord voor warmte, zomer, of het Griekse jageres. Misschien betekent de naam wel bewoonster van het eiland Thera, tegenwoordig Santorini.

Lees verder